Bakea gudan
| Bakea gudan. Unamuno, historia eta karlismoa | |
|---|---|
| Datuak | |
| Idazlea | Joxe Azurmendi (2012) |
| Argitaratze-data | 2012 |
| Generoa | Saiakera |
| Herrialdea | Euskal Herria |
| ISBN | 978-84-15313-19-9 |
"Bakea gudan. Unamuno, historia eta karlismoa" Joxe Azurmendi zegamarrak idatzitako saiakera liburua da.
Liburu honetan Paz en la guerra eleberria aitzakitzat hartuta, Unamunoren pentsamenduan sakondu du. Unamunoren aipatu eleberria azkeneko karlistadari eta, bereziki, Bilboko setioari buruzko nobela da eta, ondorioz, karlismoa vs. liberalismoa gatazkaren interpretazio saio bat. Hala, bada, Euskal Herriaren eta Modernitatearen interpretazio saioa.
Azurmendik nobela horretan aurkitzen den filosofia aztertuko du. Ondorioztatuko du Unamunok XIX. mendeko ikuspegiarekin aztertu eta baztertu zuela euskal arazoa. Paz en la guerra idatzi zuenean Unamunok Herbert Spencerek baldintzatutako historiaren ikuspegi positibista zuen. Horren arabera historia pasiboa da, ez dago ekiterik eta natura bera da borroka egiten duena bakearen bila. Ikuspegi horrekin historia baino intra-historia intetesgarriagoa zitzaion Unamunori baina azkenean atzean utzi zuen naturazkoa bai baina historiarik ez omen zuen Euskal Herria.
1897an jasan zuen krisiaren ondoren Unamunoren fase existentzialista interesgarria hasiko da baina jada Espainia eraikitzeari lotuta izango da.
Azurmendiren hitzetan Unamunoren filosofia kritiko berri hori gerraondoko euskal pentsamenduak aplikatu zion Euskal Herriari, Txillardegik kasu.
Unamunoren hiru berreskurapen modu azaltzen ditu Azurmenfik liburuaren azken atalean. Lehena katolizismo frankista ofizialaren aurkako Unamunoren berreskurapena litzateke, benetako katoliko gisa. Unamunoren fede angustiatu existentzialista goraipatu nahi da. Horretan saiatu zen, adibidez, Karlos Santamaria.
Bigarren berreskurapenak Unamuno euskaldun gisa ulertu nahi du. Euskalduntasuna ulertzeko modu berriaren ordezkari gisa hartu nahi da Unamuno hor. Unamuno tragikoa da, eta ordura arteko euskaldun idealizatuaren aurka, eredu berria eraikitzeko baliagarria zen. Horretan aritu zen Salbatore Mitxelena bere Unamuno ta Abendats (1958) saiakeran, adibidez.
Hirugarren berreskurapena Unamuno kritikoa, egiatia, mito eta uste onen apurtzailea eta ezkertiarra litzateke. Ikuspegi hori hartu zutenen artean ezagunena Txillardegi da. Txillardegik berak aipatzen du, Unamuno eragille (1957) artikuluan, Unamuno eta bere existentzialismoak gazteen artean izan zuen eragina.
Ikus, gainera
Bibliografia
- Azurmendi, Joxe (2012): "Unamunoren atarian" in Alaitz Aizpuru (koor.), Euskal Herriko pentsamenduaren gida, Bilbo, UEU. ISBN 978-84-8438-435-9
Kanpo estekak
| Autoritate kontrola |
|
|---|
Datuak: Q12254704
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
