Francescas

Francescas
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe	Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboa	metropolitar Frantzia
Eskualdea	Akitania Berria
Departamendua	Lot eta Garona
Barruti	Néraceko barrutia
Kantonamendu	canton of Francescas
Izen ofiziala	Francescas
Posta kodea	47600
Geografia
Koordenatuak	44°03′49″N 0°25′41″E / 44.0636°N 0.4281°E / 44.0636; 0.4281
Azalera	21,23 km²
Altitudea	127 m, 63 m, 171 m eta 116 m
Mugakideak	Ligardes, Fieux, Lasserre, Moncrabeau eta Nomdieu
Demografia
Biztanleria	750 (2023ko urtarrilaren 1a)
400 (%54,8)   (%45,2) 330
Dentsitatea	35 bizt/km²
francescas.info

Francescas (frantsesez eta ofizialki: Francescas) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Lot eta Garona departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. Azken erroldaren arabera 750 biztanle zituen 21,23 km²-ko azaleran.

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Ligardes, Fieux, Lasserre, Moncrabeau eta Nomdieu.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Francescas

Lasserre (3,0 km)

Fieux (3,1 km)

Ligardes (5,0 km)

Nomdieu (5,2 km)

Moncrabeau (5,7 km)

Gazaupouy (6,3 km)

Saumont (6,9 km)

Saint-Vincent-de-Lamontjoie (7,1 km)

Lamontjoie (7,5 km)

Pouy-Roquelaure (7,8 km)

Calignac (7,9 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Hego-mendebaldeko arroko klima du<ref name="Joly">{{erreferentzia | izena1 = Daniel | abizena1 = Joly | izena2 = Thierry | abizena2 = Brossard | izena3 = Hervé | abizena3 = Cardot | izena4 = Jean | abizena4 = Cavailhes | izena5 = Mohamed | abizena5 = Hilal | izena6 = Pierre | abizena6 = Wavresky | izenburua = Les types de climats en France, une construction spatiale | aldizkaria = Cybergéo : revue européenne de géographie | zenbakia = 501 | data = 2010-06-18 | doi = 10.4000/cybergeo.23155 | hizkuntza = fr }}</ref>. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe<ref name="Dubreuil2022">{{erreferentzia | izena1 = Vincent | abizena1 = Dubreuil | izenburua = Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen | aldizkaria = La Météorologie | zenbakia = 116 | data = 2022-02 | doi = 10.37053/lameteorologie-2022-0012 | hizkuntza = fr }}</ref>. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)<ref name="MFTipologia">{{erreferentzia | izenburua = Le climat en France hexagonale et Corse | url = https://meteofrance.com/comprendre-climat/france/le-climat-en-france-metropolitaine | webgunea = meteofrance.com | hizkuntza = fr }}</ref>. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago<ref name="RE2020">{{erreferentzia | izenburua = Réglementation environnementale RE2020 | url = https://www.ecologie.gouv.fr/politiques-publiques/reglementation-environnementale-re2020 | webgunea = ecologie.gouv.fr | data = 2020-11-18 | hizkuntza = fr }}</ref>.

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,1 °C-koa da, 15,3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 759 mm-koa da, urtarrilean 10,7 euri-egun eta uztailean 6,5 egun izanik<ref name="Joly" />. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Laplume udalerrian dago, 13,6 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 14,2 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 767,2 mm-koa delarik<ref name="FICHECLIM47137003">{{erreferentzia | izenburua = Station Météo-France « Laplume », fiche climatologique | url = https://object.files.data.gouv.fr/meteofrance/data/synchro_ftp/REF_STATION/FICHECLIM_47137003.pdf | webgunea = data.gouv.fr | hizkuntza = fr }}</ref>. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,7 °C-koa da, 2003ko abuztuaren 4an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -12 °C-koa da, 2012ko otsailaren 9an lortua<ref group="oh">Estazioko erregistroak 1999ko urtarrilaren 1an eta 2021ko abenduaren 31an artekoak dira.</ref><ref name="FICHECLIM47137003" />.

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:^[1]

2023 erroldaren arabera, Francescas udalerrian 675 biztanle zeuden eta 320 elkarbizitza unitate<ref group="oh">INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.</ref>, hau da, 2,11 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 36,2), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).<ref name="menages">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/9006073?sommaire=9006187%7Cizenburua=Couples-Familles-Ménages en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

Udalerrian 204 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (102). Guraso bakarreko 29 familietatik 15etan ama zen guraso bakarra. 112 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 39k seme-alaba bakarra zuten etxean, 44k bi, eta 10k hiru edo gehiago.<ref name="menages" />

15 urte edo gehiago zituzten 633 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 13,0 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 22,4. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 77,6). 80 urte edo gehiagoko 107 biztanleetatik 54 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 53 kolektibitateren batean.<ref name="menages" />

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 39,2 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,9 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 11,8 izatezko bikotean eta % 6,0 PACS bidez lotuta). % 22,0 ezkongabeak ziren, % 14,4 alargunak eta % 6,6 dibortziatuak.<ref name="menages" />

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 45,3), enplegatuak (% 15,3), erdi-mailako lanbideak (% 13,8), eskulangileak (% 9,1). Talde nagusia (erretiratuak, % 45,3) Lot eta Garona departamenduko batez bestekoaren (% 37,6) gainetik dago. 10 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 3,1).<ref name="menages" />

2023 erroldaren arabera, udalerrian 385 etxebizitza zeuden. Horietatik 319 egoitza nagusi ziren, 21 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 45 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (325), eta apartamentuak gutxi ziren (58). Egoitza nagusietatik 210 beren jabearen bizilekuak ziren, 100 alokairuan zeuden, 7 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 8 doan lagata.<ref name="etxebizitzak">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/8997194%7Cizenburua=Logement en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (91).<ref name="etxebizitzak" />

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (159). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (125 etxebizitzatan). 220 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 144 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 151tan bi edo gehiago.<ref name="etxebizitzak" />

2023 urtean 15-64 urteko 370 biztanleetatik 295 aktibo ziren (% 79,7), horietako 277 lanean (% 74,9) eta 18 langabezian (aktiboen % 6,1).

76 ez-aktibotik 19 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 25,0), 26 erretiraturik zeuden (% 34,2) eta 31 bestelako ez-aktibo ziren (% 40,8).

Lanbide-kategoria<ref group="oh">Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.</ref>

Udalerrian 284 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 277 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.<ref group="oh">Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.</ref>

2023 urtean, diru-sarreren mediana 23.090 eurokoa zen.

2007an zeuden 49 komertzioetatik, 3 janari enpresak ziren, 3 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 11 eraikuntza enpresak ziren, 7 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 garraio enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 4 finantziazio enpresak ziren, 2 higiezinen enpresak ziren, 5 zerbitzu enpresak ziren, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.^[4]

2009an zeuden norbanakoentzako 16 zerbitzu publikoetatik, 1 jendarmeria zen, 1 posta bulegoa, 1 banku bulegoa, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 igeltseroak, 3 margolariak, 2 zurginak, 1 iturgina, 1 argiketaria, 1 ile apaindegia eta 1 jatetxe.^[5]

2009an zeuden 5 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m² baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen, 1 harategi zen, 1 liburu denda zen eta 1 lore-denda zen.^[6]

2000. urtean Francescas udalerrian 41 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.457 hektarea erabiltzen.^[7]

2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

• (Frantsesez)Résumé statistique^{[Betiko hautsitako esteka]} INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
• (Frantsesez)Évolution et structure de la population^{[Betiko hautsitako esteka]} INSEEren udalerriko datuen fitxa.
• (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.