Galera
Galera arraunen indarrarekin bultzatutako itsasontzi bat da, eta, batzuetan, baita haizeak ere, horregatik izaten zituen haize-oihal handiak.
Galera, Antzinatetik existitzen da. Jatorrian, arraunlari ilara bat erabiltzen zuen itsasontziaren alde bakoitzean. Beranduago, feniziarrek bi ordenatan zeuden bi arraunlari ilarako galera asmatu zuten. Ilara bat goian eta beste bat beherago zuen. Azkarragoa zen baina mugikortasuna galdu gabe, galeraren eboluzio honi biarrauneko zeritzon. Antzinako Grezian hiruarraunekoa asmatu eta erabili zuten, hiru arraunlari ilarako galera. Antzinako erromatarrek, eta beraien aurretik kartagoarrek bostarraunekoa erabili zuten, hiru ordenatan banatutako bost arraunlariz osatuta zegoena, bi goian, bi erdian eta beste bat behean. Ohikoena, biarraunekoak erabiltzea zen.
Arraunlariak, ohi, esklabu edo presoak ziren. Mende askotan, galeretarako kondena, zigor posible guztien artean krudelenetako bat bezala mantenduko da, hainbeste, Miguel de Cervantesek bere Kixotean aipatzen duela.
Erdi Aroan ez zen aurrerapen handirik egin itsasontziak eraikitzeari dagokionez. Ilara gehigarri bat muntatzeko berritasuna, baztertua izan zen. Dena dela, galerek, kultura ezberdinei, distantzia handietara hedatzea ahalbidetu zieten. Hau izan zen bikingoen drakkar ospetsuaren kasua.
XV. mendean itsasontzi mota berri bat agertzen da, karabela izenekoa, haize oihal ezberdinak erabiltzen zituen arraunlaririk gabe nabigatzeko, eta, horregatik, galerak baino tripulazio txikiagoa behar zuen. Baina karabelak ez zuen berehala galera ordezkatu. Ideia bat egiteko: Amerikaren aurkikuntzaren garaian, 1492an, Kristobal Kolonen espedizioak bi karabela eta karraka batean nabigatu zuen, baina kristau potentziak Otomandar Inperioaren aurka Lepantoko Guduan 1571n bildutako flota galerena zen. Hau izan zen galerak erabili ziren azken gudu historikoa.
Pizkundean, tarteko itsasontzi mota bat agertzen da, galeaza izenekoa, galeoiaren aurrekaria.
Espainian XVIII. mendearen erdialdera arte existitu ziren Errege Armadaren barnean maila berezi batean, bere jantzi eta aginte kate propioarekin.
Kanpo estekak
Datuak: Q188924
Multimedia: Galleys (ship) / Q188924
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
