Landes (Itsas Charente)

Biztanleria-piramidea 2022; Guztira: 293 gizon, 281 emakume
	Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta.

Landes
	Frantziako udalerria
	Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe	Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboa	metropolitar Frantzia
Eskualdea	Akitania Berria
Departamendua	Itsas Charente
Izen ofiziala	Landes
Posta kodea	17380
Geografia
Koordenatuak	45°59′32″N 0°35′51″W / 45.9922°N 0.5975°W
Azalera	16,05 km²
Altitudea	6 m, 76 m eta 37 m
Mugakideak	Chantemerle-sur-la-Soie, Courant, Nachamps, Saint-Loup, Torxé, La Vergne eta Essouvert
Demografia
Biztanleria	575 (2023ko urtarrilaren 1a)
Dentsitatea	36 bizt/km²

Landes Frantziako udalerria da, Itsas Charente departamenduan dagoena, Poitou-Charentes eskualdean. Azken erroldaren arabera 575 biztanle zituen 16,05 km²-ko azaleran.

Geografia

Udalerri mugakideak

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Chantemerle-sur-la-Soie, Courant, Nachamps, Saint-Loup, Torxé, La Vergne eta Essouvert.

Mapa — Landes eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Landes

Saint-Loup (2,3 km)

La Benâte (3,0 km)

Nachamps (3,5 km)

Pougne-Hérisson (3,6 km)

Chantemerle-sur-la-Soie (3,8 km)

La Vergne (3,9 km)

Klima

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko garbia du<ref name="Joly">{{erreferentzia | izena1 = Daniel | abizena1 = Joly | izena2 = Thierry | abizena2 = Brossard | izena3 = Hervé | abizena3 = Cardot | izena4 = Jean | abizena4 = Cavailhes | izena5 = Mohamed | abizena5 = Hilal | izena6 = Pierre | abizena6 = Wavresky | izenburua = Les types de climats en France, une construction spatiale | aldizkaria = Cybergéo : revue européenne de géographie | zenbakia = 501 | data = 2010-06-18 | doi = 10.4000/cybergeo.23155 | hizkuntza = fr }}</ref>. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csb motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda epel eta lehorrarekin<ref name="Dubreuil2022">{{erreferentzia | izena1 = Vincent | abizena1 = Dubreuil | izenburua = Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen | aldizkaria = La Météorologie | zenbakia = 116 | data = 2022-02 | doi = 10.37053/lameteorologie-2022-0012 | hizkuntza = fr }}</ref>. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeanikoa du, eta Poitou-Charenteseko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: eguzkialdi ona, batez ere udan; haize moderatuak)<ref name="MFTipologia">{{erreferentzia | izenburua = Le climat en France hexagonale et Corse | url = https://meteofrance.com/comprendre-climat/france/le-climat-en-france-metropolitaine | webgunea = meteofrance.com | hizkuntza = fr }}</ref>. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2b zonan dago<ref name="RE2020">{{erreferentzia | izenburua = Réglementation environnementale RE2020 | url = https://www.ecologie.gouv.fr/politiques-publiques/reglementation-environnementale-re2020 | webgunea = ecologie.gouv.fr | data = 2020-11-18 | hizkuntza = fr }}</ref>.

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,5 °C-koa da, 1,8 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 869 mm-koa da, urtarrilean 11,7 euri-egun eta uztailean 7 egun izanik<ref name="Joly" />. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Nuaillé-sur-Boutonne udalerrian dago, 15,1 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 12,9 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 849,3 mm-koa delarik<ref name="FICHECLIM17268002">{{erreferentzia | izenburua = Station Météo-France « Nuaillé-sur-Boutonne », fiche climatologique | url = https://object.files.data.gouv.fr/meteofrance/data/synchro_ftp/REF_STATION/FICHECLIM_17268002.pdf | webgunea = data.gouv.fr | hizkuntza = fr }}</ref>. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 40,8 °C-koa da, 2025ko abuztuaren 11an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -17 °C-koa da, 1987ko urtarrilaren 17an lortua<ref group="oh">Estazioko erregistroak 1965ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.</ref><ref name="FICHECLIM17268002" />.

Demografia

Biztanleria

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:^[1]

Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Hazkunde begetatiboa

Urtea	2008	2009	2010	2011	2012	2013	2014	2015	2016	2017	2018	2019	2020	2021	2022	2023	2024	2025
Hazkunde begetatiboa	−5	2	1	−1	1	−4	0	2	3	−2	3	1	−7	−4	−4	−10	−1	0
Jaiotzak	4	6	5	5	6	2	6	5	6	3	7	5	1	3	5	1	3	3
Heriotzak	9	4	4	6	5	6	6	3	3	5	4	4	8	7	9	11	4	3

Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak INSEE erakundeak eskaintzen ditu^[3] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Familiak eta etxeguneak

2023 erroldaren arabera, Landes udalerrian 575 biztanle zeuden eta 271 elkarbizitza unitate<ref group="oh">INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.</ref>, hau da, 2,12 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 36,9). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 32,5 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).<ref name="menages">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/9006073?sommaire=9006187%7Cizenburua=Couples-Familles-Ménages en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

575biztanle

271elkarbizitza-unitate

2,12lagun elkarbizitza-unitateko

183familia

Udalerria

% 21

% 37

% 10

% 32

Metropolitar Frantzia

% 24

% 26

% 10

% 39

Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 183 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (100). Guraso bakarreko 26 familietatik 10etan ama zen guraso bakarra. 120 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 15k seme-alaba bakarra zuten etxean, 39k bi, eta 9k hiru edo gehiago.<ref name="menages" />

100

58

26

Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean120

Seme-alaba bat15

Bi seme-alaba39

Hiru seme-alaba9

Lau edo gehiago0

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 41,3), eskulangileak (% 22,5), enplegatuak (% 9,6), erdi-mailako lanbideak (% 9,6). Talde nagusia (erretiratuak, % 41,3) Itsas Charente departamenduko batez bestekoaren (% 40,0) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.<ref name="menages" />

Udalerria

% 10

% 23

% 41

Itsas Charente

% 8

% 13

% 15

% 12

% 40

Metropolitar Frantzia

% 13

% 16

% 15

% 14

% 30

NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023

	Kopurua	%
Elkarbizitza-unitateak
Seme-alabekin bizi ziren bikoteak	58	% 21,4
Etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak	100	% 36,9
Guraso bakarrekoak	26	% 9,6
Kide bakarrekoak	88	% 32,5
Bestelakoak	0	% 0,0
Familiak
Seme-alabarik gabeko bikoteak	100	% 54,6
Seme-alabadun bikoteak	58	% 31,7
Guraso bakarrekoak	26	% 14,2
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean	120	% 65,6
Seme-alaba bat	15	% 8,2
Bi seme-alaba	39	% 21,3
Hiru seme-alaba	9	% 4,9
Lau seme-alaba edo gehiago	0	% 0,0
Egoera zibila (15 urte edo gehiago)
Ezkonduta	241	% 50,0
Izatezko bikotean	46	% 9,5
PACS bidez lotuta	36	% 7,5
Ezkongabea	89	% 18,5
Alarguna	30	% 6,2
Dibortziatuta	40	% 8,3
Erreferentziazko pertsonaren lanbidea
Nekazariak	0	% 0,0
Artisau, merkatari eta enpresa-buruak	21	% 7,7
Goi-mailako langileak	20	% 7,4
Erdi-mailako lanbideak	26	% 9,6
Enplegatuak	26	% 9,6
Eskulangileak	61	% 22,5
Erretiratuak	112	% 41,3
Bestelakoak	5	% 1,8
Iturria: INSEE, RP2023.

Etxebizitza

2023 erroldaren arabera, udalerrian 346 etxebizitza zeuden. Horietatik 270 egoitza nagusi ziren, 37 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 39 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (340), eta apartamentuak gutxi ziren (5). Egoitza nagusietatik 217 beren jabearen bizilekuak ziren, 53 alokairuan zeuden, 6 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 0 doan lagata.<ref name="etxebizitzak">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/8997194%7Cizenburua=Logement en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

346etxebizitza

270egoitza nagusi

340etxe

5apartamentu

Etxebizitza multzoa

270

37

39

Egoitza nagusia (270)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (37)Hutsik (39)

Etxe mota

340

Etxea (340)Apartamentua (5)

Jabetza egoera

217

53

Jabeak (217)Alokairuan (53)HLM (6)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (65).<ref name="etxebizitzak" />

Eraikuntza garaia

1919 aurretik65

1919-194531

1946-197029

1971-199059

1991-200536

2006-202050

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (144). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (129 etxebizitzatan). 217 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 132 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 121tan bi edo gehiago.<ref name="etxebizitzak" />

Gela kopurua

1 gela1

2 gela6

3 gela25

4 gela93

5 gela edo gehiago144

Berogailu mota

46

129

83

Gas sarea (1)Fuel-olioa (46)Elektrizitatea (129)Gas botila (10)Bestelakoak (83)

Aparkalekua eta ibilgailuak

217aparkalekua

132ibilgailu 1

121ibilgailu 2+

Taula osoa: etxebizitzak, 2023

	Kopurua	%
Etxebizitza multzoa
Egoitza nagusia	270	% 78,0
Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa	37	% 10,7
Hutsik	39	% 11,3
Etxe mota
Etxeak	340	% 98,3
Apartamentuak	5	% 1,4
Gela kopurua (egoitza nagusiak)
1 gela	1	% 0,4
2 gela	6	% 2,2
3 gela	25	% 9,3
4 gela	93	% 34,4
5 gela edo gehiago	144	% 53,3
Eraikuntza garaia (egoitza nagusiak)
1919 aurretik	65	% 24,1
1919-1945	31	% 11,5
1946-1970	29	% 10,7
1971-1990	59	% 21,9
1991-2005	36	% 13,3
2006-2020	50	% 18,5
Jabetza egoera (egoitza nagusiak)
Jabeak	217	% 80,4
Alokairuan	53	% 19,6
HLM	6	% 2,2
Doan lagata	0	% 0,0
Berogailu mota (egoitza nagusiak)
Gas sarea	1	% 0,4
Fuel-olioa	46	% 17,0
Elektrizitatea	129	% 47,8
Gas botila	10	% 3,7
Bestelakoak	83	% 30,7
Aparkalekua eta ibilgailuak (egoitza nagusiak)
Aparkalekua	217	% 80,4
Ibilgailu bat	132	% 48,9
Bi ibilgailu edo gehiago	121	% 44,8
Iturria: INSEE, RP2023.

Ekonomia

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 327 biztanleetatik 238 aktibo ziren (% 72,8), horietako 212 lanean (% 64,8) eta 26 langabezian (aktiboen % 10,9).

32715-64 urteko biztanle

% 72,8aktibo

% 64,8lanean

% 10,9langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 46,8

25-54 urte% 92,1

55-64 urte% 51,0

Gizonak% 72,8

Emakumeak% 72,8

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 25,0

BEPC, brebeta% 7,7

CAP-BEP% 6,0

Batxilergoa% 17,4

Goi-mailako +2% 8,0

Goi-mailako +3/4% 9,1

Goi-mailako +5% 10,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 10,9). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

90 ez-aktibotik 24 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 26,7), 43 erretiraturik zeuden (% 47,8) eta 23 bestelako ez-aktibo ziren (% 25,6).

Ez-aktiboak

% 27

% 48

% 26

Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria<ref group="oh">Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.</ref>

% 15

% 12

% 23

% 18

% 30

NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 135 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 212 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.<ref group="oh">Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.</ref>

135enplegu udalerrian

% 78,5soldatapeko

% 21,5ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.380 eurokoa zen.

24.380 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 25.710 €

Departamenduarekiko konparaketa xehea

Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua)

18 urtez azpiko% 19,1

18-29 urte% 16,5

30-39 urte% 13,4

40-49 urte% 13,8

50-64 urte% 12,3

65-74 urte% 8,3

75 urte eta gehiago% 8,8

Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua)

Jabeak% 7,4

Errentariak% 25,6

Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua)

INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga).

Jarduera-errenta% 60,2

Pentsio/erretiroak% 37,6

Ondarea, bestelakoak% 13,1

Gizarte-prestazioak% 4,4

Zuzeneko zergak−% 15,3

Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 51,4, ez-soldatapekoen errenta % 6,4, langabezia-sariak % 2,4.

Ekonomia jarduerak

2007an zeuden 27 komertzioetatik, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 8 eraikuntza enpresak ziren, 10 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 2 higiezinen enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.^[4]

2009an zeuden norbanakoentzako 8 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 3 igeltseroak, 1 zurgina, 1 iturgina, 1 argiketaria eta 1 ile apaindegia.^[5]

2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m² baino gutxiagoko denda bat zen.^[6]

2000. urtean Landes udalerrian 17 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.380 hektarea erabiltzen.^[7]