Lauris

Biztanleria-piramidea 2022; Guztira: 1.866 gizon, 2.057 emakume
	Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta.

Lauris
	Frantziako udalerria
	Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe	Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboa	metropolitar Frantzia
Eskualdea	Proventza-Alpeak-Kosta Urdina
Departamendua	Vaucluse
Barruti	Apteko barrutia
Kantonamendu	Canton of Cadenet
Izen ofiziala	Lauris
Posta kodea	84360
Geografia
Koordenatuak	43°44′49″N 5°18′48″E / 43.7469°N 5.3133°E
Azalera	21,81 km²
Altitudea	350 m, 128 m, 680 m eta 277 m
Mugakideak	La Roque-d'Anthéron, Bonnieux, Puget eta Puyvert
Demografia
Biztanleria	3.921 (2023ko urtarrilaren 1a)
Dentsitatea	180 bizt/km²
	lauris.fr…

Lauris (frantsesez eta ofizialki: Lauris) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Vaucluse departamenduan dago, Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eskualdean. Azken erroldaren arabera 3.921 biztanle zituen 21,81 km²-ko azaleran.

Geografia

Udalerri mugakideak

Honako udalerri hauek ditu mugakide: La Roque-d'Anthéron, Bonnieux, Puget eta Puyvert.

Mapa — Lauris eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Lauris

Puyvert (2,8 km)

La Roque-d'Anthéron (3,3 km)

Puget (3,6 km)

Lourmarin (4,4 km)

Cadenet (5,2 km)

Charleval (6,2 km)

Klima

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo garbia du<ref name="Joly">{{erreferentzia | izena1 = Daniel | abizena1 = Joly | izena2 = Thierry | abizena2 = Brossard | izena3 = Hervé | abizena3 = Cardot | izena4 = Jean | abizena4 = Cavailhes | izena5 = Mohamed | abizena5 = Hilal | izena6 = Pierre | abizena6 = Wavresky | izenburua = Les types de climats en France, une construction spatiale | aldizkaria = Cybergéo : revue européenne de géographie | zenbakia = 501 | data = 2010-06-18 | doi = 10.4000/cybergeo.23155 | hizkuntza = fr }}</ref>. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima mediterraneo du, eta Proventza eta Lengadoka-Roselloneko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak udan; eguzkialdi oso ona (2600 ordu/urte); uda beroa (21,5 °C); haize gogorrak; laino gutxi)<ref name="MFTipologia">{{erreferentzia | izenburua = Le climat en France hexagonale et Corse | url = https://meteofrance.com/comprendre-climat/france/le-climat-en-france-metropolitaine | webgunea = meteofrance.com | hizkuntza = fr }}</ref>.

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,7 °C-koa da, 17,1 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 671 mm-koa da, urtarrilean 6,3 euri-egun eta uztailean 2,4 egun izanik<ref name="Joly" />. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Cadenet udalerrian dago, 4,5 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 14,4 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 703 mm-koa delarik<ref name="FICHECLIM84026003">{{erreferentzia | izenburua = Station Météo-France « Cadenet », fiche climatologique | url = https://object.files.data.gouv.fr/meteofrance/data/synchro_ftp/REF_STATION/FICHECLIM_84026003.pdf | webgunea = data.gouv.fr | hizkuntza = fr }}</ref>. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 44,3 °C-koa da, 2019ko ekainaren 28an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -12,7 °C-koa da, 2012ko otsailaren 12an lortua<ref group="oh">Estazioko erregistroak 2007ko ekainaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.</ref><ref name="FICHECLIM84026003" />.

Demografia

Biztanleria

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:^[1]

Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Hazkunde begetatiboa

Urtea	2008	2009	2010	2011	2012	2013	2014	2015	2016	2017	2018	2019	2020	2021	2022	2023	2024	2025
Hazkunde begetatiboa	−13	−6	−33	−28	1	−24	−17	−37	−16	−20	−36	−9	−22	−23	−31	−39	−40	−38
Jaiotzak	40	48	31	24	52	30	33	28	36	43	39	42	35	32	27	24	26	21
Heriotzak	53	54	64	52	51	54	50	65	52	63	75	51	57	55	58	63	66	59

Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak INSEE erakundeak eskaintzen ditu^[3] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Familiak eta etxeguneak

2023 erroldaren arabera, Lauris udalerrian 3.758 biztanle zeuden eta 1.755 elkarbizitza unitate<ref group="oh">INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.</ref>, hau da, 2,14 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 32,6), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).<ref name="menages">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/9006073?sommaire=9006187%7Cizenburua=Couples-Familles-Ménages en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

3.758biztanle

1.755elkarbizitza-unitate

2,14lagun elkarbizitza-unitateko

1.173familia

Udalerria

% 27

% 31

% 9

% 33

Metropolitar Frantzia

% 24

% 26

% 10

% 39

Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 1.173 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (549). Guraso bakarreko 155 familietatik 140etan ama zen guraso bakarra. 661 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 263k seme-alaba bakarra zuten etxean, 193k bi, eta 55k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 469 bikoteetatik 57tan (% 12,2) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.<ref name="menages" />

549

469

155

Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean661

Seme-alaba bat263

Bi seme-alaba193

Hiru seme-alaba46

Lau edo gehiago9

15 urte edo gehiago zituzten 3.355 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 4,6 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 34,7. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 77,7). 80 urte edo gehiagoko 352 biztanleetatik 245 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 107 kolektibitateren batean.<ref name="menages" />

Bakarrik bizi da

15-24% 5

25-39% 10

40-54% 10

55-64% 19

65-79% 25

80 +% 35

Bikotean bizi da

15-24% 6

25-39% 74

40-54% 78

55-64% 74

65-79% 67

80 +% 29

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 47,4 ezkonduta zegoen, eta beste % 16,4 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,4 izatezko bikotean eta % 5,9 PACS bidez lotuta). % 20,2 ezkongabeak ziren, % 9,0 alargunak eta % 7,1 dibortziatuak.<ref name="menages" />

Ezkonduta% 47,4

Ezkongabea% 20,2

Izatezko bikotean% 10,4

Alarguna% 9,0

Dibortziatuta% 7,1

PACS bidez lotuta% 5,9

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 38,5), enplegatuak (% 14,8), erdi-mailako lanbideak (% 13,8), goi-mailako langileak (% 13,6). Talde nagusia (erretiratuak, % 38,5) Vaucluse departamenduko batez bestekoaren (% 33,5) gainetik dago. 10 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,6).<ref name="menages" />

Udalerria

% 14

% 15

% 10

% 39

Vaucluse

% 9

% 15

% 14

% 33

Metropolitar Frantzia

% 13

% 16

% 15

% 14

% 30

NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023

	Kopurua	%
Elkarbizitza-unitateak
Seme-alabekin bizi ziren bikoteak	469	% 26,7
Etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak	549	% 31,3
Guraso bakarrekoak	155	% 8,8
Kide bakarrekoak	572	% 32,6
Bestelakoak	10	% 0,6
Familiak
Seme-alabarik gabeko bikoteak	549	% 46,8
Seme-alabadun bikoteak	469	% 40,0
Guraso bakarrekoak	155	% 13,2
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean	661	% 56,4
Seme-alaba bat	263	% 22,4
Bi seme-alaba	193	% 16,5
Hiru seme-alaba	46	% 3,9
Lau seme-alaba edo gehiago	9	% 0,8
Egoera zibila (15 urte edo gehiago)
Ezkonduta	1.590	% 47,4
Izatezko bikotean	350	% 10,4
PACS bidez lotuta	199	% 5,9
Ezkongabea	679	% 20,2
Alarguna	301	% 9,0
Dibortziatuta	237	% 7,1
Erreferentziazko pertsonaren lanbidea
Nekazariak	10	% 0,6
Artisau, merkatari eta enpresa-buruak	107	% 6,1
Goi-mailako langileak	238	% 13,6
Erdi-mailako lanbideak	242	% 13,8
Enplegatuak	260	% 14,8
Eskulangileak	179	% 10,2
Erretiratuak	676	% 38,5
Bestelakoak	43	% 2,5
Iturria: INSEE, RP2023.

Etxebizitza

2023 erroldaren arabera, udalerrian 2.205 etxebizitza zeuden. Horietatik 1.750 egoitza nagusi ziren, 280 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 176 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (1.892), eta apartamentuak gutxi ziren (305). Egoitza nagusietatik 1.264 beren jabearen bizilekuak ziren, 450 alokairuan zeuden, 38 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 36 doan lagata.<ref name="etxebizitzak">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/8997194%7Cizenburua=Logement en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

2.205etxebizitza

1.750egoitza nagusi

1.892etxe

305apartamentu

Etxebizitza multzoa

1.750

280

Egoitza nagusia (1.750)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (280)Hutsik (176)

Etxe mota

1.892

305

Etxea (1.892)Apartamentua (305)

Jabetza egoera

1.264

450

Jabeak (1.264)Alokairuan (450)HLM (38)Doan lagata (36)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (579).<ref name="etxebizitzak" />

Eraikuntza garaia

1919 aurretik254

1919-1945124

1946-1970216

1971-1990579

1991-2005298

2006-2020279

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (724). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (999 etxebizitzatan). 1.251 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 743 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 861tan bi edo gehiago.<ref name="etxebizitzak" />

Gela kopurua

1 gela25

2 gela163

3 gela308

4 gela530

5 gela edo gehiago724

Berogailu mota

265

999

366

Gas sarea (71)Fuel-olioa (265)Elektrizitatea (999)Gas botila (50)Bestelakoak (366)

Aparkalekua eta ibilgailuak

1.251aparkalekua

743ibilgailu 1

861ibilgailu 2+

Taula osoa: etxebizitzak, 2023

	Kopurua	%
Etxebizitza multzoa
Egoitza nagusia	1.750	% 79,4
Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa	280	% 12,7
Hutsik	176	% 8,0
Etxe mota
Etxeak	1.892	% 85,8
Apartamentuak	305	% 13,8
Gela kopurua (egoitza nagusiak)
1 gela	25	% 1,4
2 gela	163	% 9,3
3 gela	308	% 17,6
4 gela	530	% 30,3
5 gela edo gehiago	724	% 41,4
Eraikuntza garaia (egoitza nagusiak)
1919 aurretik	254	% 14,5
1919-1945	124	% 7,1
1946-1970	216	% 12,3
1971-1990	579	% 33,1
1991-2005	298	% 17,0
2006-2020	279	% 15,9
Jabetza egoera (egoitza nagusiak)
Jabeak	1.264	% 72,2
Alokairuan	450	% 25,7
HLM	38	% 2,2
Doan lagata	36	% 2,1
Berogailu mota (egoitza nagusiak)
Gas sarea	71	% 4,1
Fuel-olioa	265	% 15,1
Elektrizitatea	999	% 57,1
Gas botila	50	% 2,9
Bestelakoak	366	% 20,9
Aparkalekua eta ibilgailuak (egoitza nagusiak)
Aparkalekua	1.251	% 71,5
Ibilgailu bat	743	% 42,5
Bi ibilgailu edo gehiago	861	% 49,2
Iturria: INSEE, RP2023.

Ekonomia

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 2.220 biztanleetatik 1.674 aktibo ziren (% 75,4), horietako 1.484 lanean (% 66,8) eta 190 langabezian (aktiboen % 11,4).

2.22015-64 urteko biztanle

% 75,4aktibo

% 66,8lanean

% 11,4langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 38,7

25-54 urte% 93,8

55-64 urte% 54,6

Gizonak% 78,3

Emakumeak% 72,9

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 16,2

BEPC, brebeta% 30,9

CAP-BEP% 12,8

Batxilergoa% 12,9

Goi-mailako +2% 8,0

Goi-mailako +3/4% 9,3

Goi-mailako +5% 5,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 11,4). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

545 ez-aktibotik 193 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 35,4), 175 erretiraturik zeuden (% 32,1) eta 177 bestelako ez-aktibo ziren (% 32,5).

Ez-aktiboak

% 35

% 32

Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria<ref group="oh">Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.</ref>

% 12

% 25

% 21

% 16

NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 751 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 1.484 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.<ref group="oh">Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.</ref>

751enplegu udalerrian

% 64,3soldatapeko

% 35,7ez-soldatapeko

NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 27.430 eurokoa zen, eta biztanleen % 12 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

27.430 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 23.840 €

% 12,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 21,4

Departamenduarekiko konparaketa xehea

Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua)

18 urtez azpiko% 31,0

18-29 urte% 23,7

30-39 urte% 20,5

40-49 urte% 21,7

50-64 urte% 18,1

65-74 urte% 16,3

75 urte eta gehiago% 13,5

Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua)

Jabeak% 9,4

Errentariak% 37,2

Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua)

INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga).

Jarduera-errenta% 66,1

Pentsio/erretiroak% 29,9

Ondarea, bestelakoak% 12,8

Gizarte-prestazioak% 6,2

Zuzeneko zergak−% 15,1

Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 57,5, ez-soldatapekoen errenta % 5,6, langabezia-sariak % 3,0.

Ekonomia jarduerak

2007an zeuden 217 komertzioetatik, 4 janari enpresak ziren, 12 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 40 eraikuntza enpresak ziren, 36 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 11 garraio enpresak ziren, 11 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 9 finantziazio enpresak ziren, 12 higiezinen enpresak ziren, 30 zerbitzu enpresak ziren, 30 administrazio publikoko enpresak ziren eta 20 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.^[4]

2009an zeuden norbanakoentzako 67 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 3 banku bulegoak, 1 funeraria, 5 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 autoeskola, 9 igeltseroak, 2 margolariak, 1 zurgina, 10 iturginak, 9 argiketariak, 2 eraikuntza enpresak, 5 ile apaindegiak, 7 jatetxeak, 9 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 1 apaindegia.^[5]

2009an zeuden 11 establezimendu komertzialetatik, 2 120 m² baino gutxiagoko dendak, 3 okindegiak, 2 harategiak, 1 liburu denda zen, 1 altzari denda zen, 1 drogeria zen eta 1 lore-denda zen.^[6]

2000. urtean Lauris udalerrian 50 nekazaritza-ustiategi zeuden, 300 hektarea erabiltzen.^[7]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

2009an tratamendu laburretarako ospitale 1 , iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1 bat, tratamendu luzeetarako ospitale 1 bat eta botika 1 bat zegoen.

2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.