Lupstein

Biztanleria-piramidea 2022; Guztira: 367 gizon, 454 emakume
	Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta.

Lupstein; Lùpschte
	Frantziako udalerria
	Irudi gehiago
Administrazioa
Antzinako herrialdea	Alemaniar Inperioa
Lurralde	Alsazia-Lorrena
District of Alsace-Lorraine	Unterelsaß
Izen ofiziala	Lupstein
Jatorrizko izena	Lùpschte
Posta kodea	67490
Geografia
Koordenatuak	48°44′14″N 7°29′12″E / 48.7372°N 7.4867°E
Azalera	7,82 km²
Altitudea	157 m, 234 m eta 192 m
Mugakideak	Altenheim, Dettwiller, Ingenheim, Littenheim, Waldolwisheim eta Wilwisheim
Demografia
Biztanleria	830 (2023ko urtarrilaren 1a)
Dentsitatea	106 bizt/km²

Lupstein Frantziako udalerria da, Rhin Beherea departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. Azken erroldaren arabera 830 biztanle zituen 7,82 km²-ko azaleran.

Geografia

Udalerri mugakideak

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Altenheim, Dettwiller, Ingenheim, Littenheim, Waldolwisheim eta Wilwisheim.

Mapa — Lupstein eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Lupstein

Littenheim (0,9 km)

Wilwisheim (2,1 km)

Dettwiller (2,4 km)

Altenheim (2,5 km)

Ingenheim (2,6 km)

Friedolsheim (3,4 km)

Waldolwisheim (3,5 km)

Melsheim (3,5 km)

Saessolsheim (3,9 km)

Furchhausen (3,9 km)

Klima

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du<ref name="Joly">{{erreferentzia | izena1 = Daniel | abizena1 = Joly | izena2 = Thierry | abizena2 = Brossard | izena3 = Hervé | abizena3 = Cardot | izena4 = Jean | abizena4 = Cavailhes | izena5 = Mohamed | abizena5 = Hilal | izena6 = Pierre | abizena6 = Wavresky | izenburua = Les types de climats en France, une construction spatiale | aldizkaria = Cybergéo : revue européenne de géographie | zenbakia = 501 | data = 2010-06-18 | doi = 10.4000/cybergeo.23155 | hizkuntza = fr }}</ref>. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe<ref name="Dubreuil2022">{{erreferentzia | izena1 = Vincent | abizena1 = Dubreuil | izenburua = Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen | aldizkaria = La Météorologie | zenbakia = 116 | data = 2022-02 | doi = 10.37053/lameteorologie-2022-0012 | hizkuntza = fr }}</ref>. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima kontinental du, eta Vosgeetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio oso handiak (1500-2000 mm/urte) urte osoan; negu gogorra (1 °C baino gutxiago))<ref name="MFTipologia">{{erreferentzia | izenburua = Le climat en France hexagonale et Corse | url = https://meteofrance.com/comprendre-climat/france/le-climat-en-france-metropolitaine | webgunea = meteofrance.com | hizkuntza = fr }}</ref>. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1b zonan dago<ref name="RE2020">{{erreferentzia | izenburua = Réglementation environnementale RE2020 | url = https://www.ecologie.gouv.fr/politiques-publiques/reglementation-environnementale-re2020 | webgunea = ecologie.gouv.fr | data = 2020-11-18 | hizkuntza = fr }}</ref>.

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,5 °C-koa da, 17,6 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 765 mm-koa da, urtarrilean 10,1 euri-egun eta uztailean 10,3 egun izanik<ref name="Joly" />. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Waltenheim-sur-Zorn udalerrian dago, 9,1 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,3 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 652,2 mm-koa delarik<ref name="FICHECLIM67516001">{{erreferentzia | izenburua = Station Météo-France « Waltenheim-sur-zorn », fiche climatologique | url = https://object.files.data.gouv.fr/meteofrance/data/synchro_ftp/REF_STATION/FICHECLIM_67516001.pdf | webgunea = data.gouv.fr | hizkuntza = fr }}</ref>. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 38 °C-koa da, 2015ko abuztuaren 7an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -14,9 °C-koa da, 2009ko abenduaren 20an lortua<ref group="oh">Estazioko erregistroak 2004ko irailaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.</ref><ref name="FICHECLIM67516001" />.

Demografia

Biztanleria

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:^[1]

Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Hazkunde begetatiboa

Urtea	2008	2009	2010	2011	2012	2013	2014	2015	2016	2017	2018	2019	2020	2021	2022	2023	2024	2025
Hazkunde begetatiboa	2	2	0	5	−7	1	5	5	7	8	4	−3	4	−4	−4	−3	5	−1
Jaiotzak	10	7	7	10	4	6	8	8	12	13	8	8	5	4	9	5	9	6
Heriotzak	8	5	7	5	11	5	3	3	5	5	4	11	1	8	13	8	4	7

Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak INSEE erakundeak eskaintzen ditu^[3] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Familiak eta etxeguneak

2023 erroldaren arabera, Lupstein udalerrian 830 biztanle zeuden eta 342 elkarbizitza unitate<ref group="oh">INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.</ref>, hau da, 2,43 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 38,9). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 22,5 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).<ref name="menages">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/9006073?sommaire=9006187%7Cizenburua=Couples-Familles-Ménages en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

830biztanle

342elkarbizitza-unitate

2,43lagun elkarbizitza-unitateko

270familia

Udalerria

% 36

% 39

% 23

Metropolitar Frantzia

% 24

% 26

% 10

% 39

Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 270 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (133). Guraso bakarreko 15 familietatik 15etan ama zen guraso bakarra. 148 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 56k seme-alaba bakarra zuten etxean, 46k bi, eta 20k hiru edo gehiago.<ref name="menages" />

133

122

Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean148

Seme-alaba bat56

Bi seme-alaba46

Hiru seme-alaba20

Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 675 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 0,0 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 48,6. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 89,7).<ref name="menages" />

Bakarrik bizi da

15-24% 0

25-39% 6

40-54% 7

55-64% 8

65-79% 20

80 +% 49

Bikotean bizi da

15-24% 17

25-39% 78

40-54% 83

55-64% 90

65-79% 78

80 +% 37

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 55,3 ezkonduta zegoen, eta beste % 18,2 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 8,4 izatezko bikotean eta % 9,8 PACS bidez lotuta). % 17,3 ezkongabeak ziren, % 6,2 alargunak eta % 3,0 dibortziatuak.<ref name="menages" />

Ezkonduta% 55,3

Ezkongabea% 17,3

PACS bidez lotuta% 9,8

Izatezko bikotean% 8,4

Alarguna% 6,2

Dibortziatuta% 3,0

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 31,6), eskulangileak (% 26,9), erdi-mailako lanbideak (% 19,3), enplegatuak (% 10,5). Talde nagusia (erretiratuak, % 31,6) Rhin Beherea departamenduko batez bestekoaren (% 27,5) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.<ref name="menages" />

Udalerria

% 9

% 19

% 10

% 27

% 31

Rhin Beherea

% 14

% 17

% 15

% 16

% 28

Metropolitar Frantzia

% 13

% 16

% 15

% 14

% 30

NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023

	Kopurua	%
Elkarbizitza-unitateak
Seme-alabekin bizi ziren bikoteak	122	% 35,7
Etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak	133	% 38,9
Guraso bakarrekoak	10	% 2,9
Kide bakarrekoak	77	% 22,5
Bestelakoak	0	% 0,0
Familiak
Seme-alabarik gabeko bikoteak	133	% 49,3
Seme-alabadun bikoteak	122	% 45,2
Guraso bakarrekoak	15	% 5,6
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean	148	% 54,8
Seme-alaba bat	56	% 20,7
Bi seme-alaba	46	% 17,0
Hiru seme-alaba	20	% 7,4
Lau seme-alaba edo gehiago	0	% 0,0
Egoera zibila (15 urte edo gehiago)
Ezkonduta	373	% 55,3
Izatezko bikotean	57	% 8,4
PACS bidez lotuta	66	% 9,8
Ezkongabea	117	% 17,3
Alarguna	42	% 6,2
Dibortziatuta	20	% 3,0
Erreferentziazko pertsonaren lanbidea
Nekazariak	0	% 0,0
Artisau, merkatari eta enpresa-buruak	10	% 2,9
Goi-mailako langileak	31	% 9,1
Erdi-mailako lanbideak	66	% 19,3
Enplegatuak	36	% 10,5
Eskulangileak	92	% 26,9
Erretiratuak	108	% 31,6
Bestelakoak	0	% 0,0
Iturria: INSEE, RP2023.

Etxebizitza

2023 erroldaren arabera, udalerrian 375 etxebizitza zeuden. Horietatik 340 egoitza nagusi ziren, 2 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 33 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (334), eta apartamentuak gutxi ziren (41). Egoitza nagusietatik 287 beren jabearen bizilekuak ziren, 45 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 8 doan lagata.<ref name="etxebizitzak">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/8997194%7Cizenburua=Logement en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

375etxebizitza

340egoitza nagusi

334etxe

41apartamentu

Etxebizitza multzoa

340

33

Egoitza nagusia (340)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (2)Hutsik (33)

Etxe mota

334

41

Etxea (334)Apartamentua (41)

Jabetza egoera

287

45

Jabeak (287)Alokairuan (45)Doan lagata (8)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (104).<ref name="etxebizitzak" />

Eraikuntza garaia

1919 aurretik42

1919-194514

1946-197038

1971-1990104

1991-200577

2006-202065

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (222). Fuel-olioa zen berogailu mota nagusia (130 etxebizitzatan). 308 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 121 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 204tan bi edo gehiago.<ref name="etxebizitzak" />

Gela kopurua

1 gela0

2 gela8

3 gela33

4 gela77

5 gela edo gehiago222

Berogailu mota

130

99

109

Fuel-olioa (130)Elektrizitatea (99)Gas botila (2)Bestelakoak (109)

Aparkalekua eta ibilgailuak

308aparkalekua

121ibilgailu 1

204ibilgailu 2+

Taula osoa: etxebizitzak, 2023

	Kopurua	%
Etxebizitza multzoa
Egoitza nagusia	340	% 90,7
Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa	2	% 0,5
Hutsik	33	% 8,8
Etxe mota
Etxeak	334	% 89,1
Apartamentuak	41	% 10,9
Gela kopurua (egoitza nagusiak)
1 gela	0	% 0,0
2 gela	8	% 2,4
3 gela	33	% 9,7
4 gela	77	% 22,6
5 gela edo gehiago	222	% 65,3
Eraikuntza garaia (egoitza nagusiak)
1919 aurretik	42	% 12,4
1919-1945	14	% 4,1
1946-1970	38	% 11,2
1971-1990	104	% 30,6
1991-2005	77	% 22,6
2006-2020	65	% 19,1
Jabetza egoera (egoitza nagusiak)
Jabeak	287	% 84,4
Alokairuan	45	% 13,2
HLM	0	% 0,0
Doan lagata	8	% 2,4
Berogailu mota (egoitza nagusiak)
Gas sarea	0	% 0,0
Fuel-olioa	130	% 38,2
Elektrizitatea	99	% 29,1
Gas botila	2	% 0,6
Bestelakoak	109	% 32,1
Aparkalekua eta ibilgailuak (egoitza nagusiak)
Aparkalekua	308	% 90,6
Ibilgailu bat	121	% 35,6
Bi ibilgailu edo gehiago	204	% 60,0
Iturria: INSEE, RP2023.

Ekonomia

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 524 biztanleetatik 419 aktibo ziren (% 80,0), horietako 396 lanean (% 75,6) eta 22 langabezian (aktiboen % 5,3).

52415-64 urteko biztanle

% 80,0aktibo

% 75,6lanean

% 5,3langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 53,6

25-54 urte% 96,4

55-64 urte% 57,5

Gizonak% 83,6

Emakumeak% 76,6

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 0,0

BEPC, brebeta% 0,0

CAP-BEP% 6,9

Batxilergoa% 8,2

Goi-mailako +2% 5,0

Goi-mailako +3/4% 0,0

Goi-mailako +5% 3,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 5,3). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

105 ez-aktibotik 28 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 26,7), 50 erretiraturik zeuden (% 47,6) eta 27 bestelako ez-aktibo ziren (% 25,7).

Ez-aktiboak

% 27

% 48

% 26

Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria<ref group="oh">Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.</ref>

% 18

% 32

% 16

% 29

NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 88 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 396 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.<ref group="oh">Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.</ref>

88enplegu udalerrian

% 69,3soldatapeko

% 30,7ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 29.940 eurokoa zen.

29.940 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 26.890 €

Departamenduarekiko konparaketa xehea

Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua)

18 urtez azpiko% 22,9

18-29 urte% 19,0

30-39 urte% 14,3

40-49 urte% 15,4

50-64 urte% 11,4

65-74 urte% 8,8

75 urte eta gehiago% 8,0

Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua)

Jabeak% 5,2

Errentariak% 29,9

Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua)

INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga).

Jarduera-errenta% 74,7

Pentsio/erretiroak% 26,7

Ondarea, bestelakoak% 10,6

Gizarte-prestazioak% 4,4

Zuzeneko zergak−% 16,4

Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 68,1, ez-soldatapekoen errenta % 4,5, langabezia-sariak % 2,2.

Ekonomia jarduerak

2007an zeuden 26 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 6 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 3 higiezinen enpresak ziren, 1 zerbitzu enpresa zen eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.^[4]

2009an zeuden norbanakoentzako 9 zerbitzu publikoetatik, 1 banku bulegoa zen, 3 margolariak, 1 zurgina, 1 ile apaindegia, 2 jatetxeak eta 1 apaindegia.^[5]

2009an zeuden 2 establezimendu komertzialetatik, 1 okindegi zen eta 1 lore-denda zen.^[6]

2000. urtean Lupstein udalerrian 10 nekazaritza-ustiategi zeuden, 371 hektarea erabiltzen.^[7]