Morteau
| Morteau | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Frantziako udalerria | |||||||||||
 | |||||||||||
| |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe |  Frantzia | ||||||||||
| Frantziaren banaketa administratiboa | metropolitar Frantzia | ||||||||||
| Eskualdea |  Borgoina-Franche-Comté | ||||||||||
| Departamendua |  Doubs | ||||||||||
| Izen ofiziala | Morteau | ||||||||||
| Posta kodea | 25500 | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 47°03′29″N 6°36′22″E / 47.0581°N 6.6061°E | ||||||||||
 | |||||||||||
 | |||||||||||
| Azalera | 14,11 km² | ||||||||||
| Altitudea | 750 m, 1.114 m eta 952 m | ||||||||||
| Mugakideak | Fournets-Luisans, Les Combes, Les Fins, Grand'Combe-Châteleu eta Montlebon | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 6.953 (2023ko urtarrilaren 1a) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 493 bizt/km² | ||||||||||
| Informazio gehigarria | |||||||||||
| Hiri senidetuak | Vöhrenbach | ||||||||||
| morteau.org | |||||||||||
.svg)
Morteau Frantziako udalerria da, Doubs departamenduan dagoena, Franche-Comté eskualdean. Azken erroldaren arabera 6.953 biztanle zituen 14,11 km²-ko azaleran.
Geografia
Udalerri mugakideak
Honako udalerri hauek ditu mugakide: Fournets-Luisans, Les Combes, Les Fins, Grand'Combe-Châteleu eta Montlebon.
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Morteau
Montlebon (2,3 km)Grand'Combe-Châteleu (3,8 km)Les Fins (4,4 km)Les Combes (4,4 km)Villers-le-Lac (5,5 km)Fournets-Luisans (5,9 km)Klima
CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak mendiko klima du<ref name="Joly">{{erreferentzia | izena1 = Daniel | abizena1 = Joly | izena2 = Thierry | abizena2 = Brossard | izena3 = Hervé | abizena3 = Cardot | izena4 = Jean | abizena4 = Cavailhes | izena5 = Mohamed | abizena5 = Hilal | izena6 = Pierre | abizena6 = Wavresky | izenburua = Les types de climats en France, une construction spatiale | aldizkaria = Cybergéo : revue européenne de géographie | zenbakia = 501 | data = 2010-06-18 | doi = 10.4000/cybergeo.23155 | hizkuntza = fr }}</ref>. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe<ref name="Dubreuil2022">{{erreferentzia | izena1 = Vincent | abizena1 = Dubreuil | izenburua = Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen | aldizkaria = La Météorologie | zenbakia = 116 | data = 2022-02 | doi = 10.37053/lameteorologie-2022-0012 | hizkuntza = fr }}</ref>. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Jurako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio handiak urte osoan (1000-1500 mm/urte); negu gogorra; eguzkialdi eskasa)<ref name="MFTipologia">{{erreferentzia | izenburua = Le climat en France hexagonale et Corse | url = https://meteofrance.com/comprendre-climat/france/le-climat-en-france-metropolitaine | webgunea = meteofrance.com | hizkuntza = fr }}</ref>. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago<ref name="RE2020">{{erreferentzia | izenburua = Réglementation environnementale RE2020 | url = https://www.ecologie.gouv.fr/politiques-publiques/reglementation-environnementale-re2020 | webgunea = ecologie.gouv.fr | data = 2020-11-18 | hizkuntza = fr }}</ref>.
1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 8 °C-koa da, 17,1 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1480 mm-koa da, urtarrilean 12,7 euri-egun eta uztailean 11,5 egun izanik<ref name="Joly" />. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Le_Russey udalerrian dago, 15,3 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 7,9 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1667 mm-koa delarik<ref name="FICHECLIM25512001">{{erreferentzia | izenburua = Station Météo-France « Le Russey », fiche climatologique | url = https://object.files.data.gouv.fr/meteofrance/data/synchro_ftp/REF_STATION/FICHECLIM_25512001.pdf | webgunea = data.gouv.fr | hizkuntza = fr }}</ref>. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 36 °C-koa da, 2019ko uztailaren 25an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -32 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 9an lortua<ref group="oh">Estazioko erregistroak 1963ko ekainaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.</ref><ref name="FICHECLIM25512001" />.
Demografia
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[1]
| Biztanleria-piramidea 2022 Guztira: 3.479 gizon, 3.425 emakume | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[2]. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Hazkunde begetatiboa
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
Familiak eta etxeguneak
2023 erroldaren arabera, Morteau udalerrian 6.714 biztanle zeuden eta 3.468 elkarbizitza unitate<ref group="oh">INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.</ref>, hau da, 1,94 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 46,6), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).<ref name="menages">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/9006073?sommaire=9006187%7Cizenburua=Couples-Familles-Ménages en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>
Udalerrian 1.799 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (779). Guraso bakarreko 309 familietatik 230etan ama zen guraso bakarra. 877 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 461k seme-alaba bakarra zuten etxean, 348k bi, eta 113k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 711 bikoteetatik 49tan (% 6,9) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.<ref name="menages" />
15 urte edo gehiago zituzten 5.923 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 19,6 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 40,2. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 64,4). 80 urte edo gehiagoko 438 biztanleetatik 336 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 102 kolektibitateren batean.<ref name="menages" />
15 urte edo gehiagoko biztanleen % 35,9 ezkonduta zegoen, eta beste % 16,9 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,4 izatezko bikotean eta % 6,5 PACS bidez lotuta). % 32,9 ezkongabeak ziren, % 6,4 alargunak eta % 7,9 dibortziatuak.<ref name="menages" />
Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: eskulangileak (% 31,9), erretiratuak (% 23,8), erdi-mailako lanbideak (% 15,4), enplegatuak (% 13,3). Talde nagusia (eskulangileak, % 31,9) Doubs departamenduko batez bestekoaren (% 18,6) gainetik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,1).<ref name="menages" />
Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Etxebizitza
2023 erroldaren arabera, udalerrian 3.921 etxebizitza zeuden. Horietatik 3.475 egoitza nagusi ziren, 143 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 303 hutsik zeuden. Apartamentuak ziren nagusi (2.889), etxeak baino gehiago (1.021). Egoitza nagusietatik 1.744 beren jabearen bizilekuak ziren, 1.651 alokairuan zeuden, 264 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 80 doan lagata.<ref name="etxebizitzak">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/8997194%7Cizenburua=Logement en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>
Etxebizitza multzoa
Etxe mota
Jabetza egoera
Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (954).<ref name="etxebizitzak" />
Eraikuntza garaia
Egoitza nagusien artean gehienek 3 gela zituzten (1.122). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (1.897 etxebizitzatan). 2.567 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 1.841 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 1.229tan bi edo gehiago.<ref name="etxebizitzak" />
Gela kopurua
Berogailu mota
Aparkalekua eta ibilgailuak
Taula osoa: etxebizitzak, 2023
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Ekonomia
Enplegua
2023 urtean 15-64 urteko 4.599 biztanleetatik 3.796 aktibo ziren (% 82,5), horietako 3.338 lanean (% 72,6) eta 457 langabezian (aktiboen % 12,0).
Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).
Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera
Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 12,0). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.
803 ez-aktibotik 365 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 45,5), 136 erretiraturik zeuden (% 16,9) eta 303 bestelako ez-aktibo ziren (% 37,7).
Ez-aktiboak
Lanbide-kategoria<ref group="oh">Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.</ref>
Udalerrian 3.365 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 3.338 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.<ref group="oh">Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.</ref>
Diru sarrerak
2023 urtean, diru-sarreren mediana 36.690 eurokoa zen, eta biztanleen % 9 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).
Departamenduarekiko konparaketa xehea
|
|---|
|
Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua) Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua) Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua) INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga). Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 70,3, ez-soldatapekoen errenta % 4,3, langabezia-sariak % 2,2. |
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 464 komertzioetatik, 3 erauzte enpresak ziren, 11 janari enpresak ziren, 11 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 25 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 30 eraikuntza enpresak ziren, 131 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 13 garraio enpresak ziren, 29 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 12 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 32 finantziazio enpresak ziren, 29 higiezinen enpresak ziren, 55 zerbitzu enpresak ziren, 55 administrazio publikoko enpresak ziren eta 28 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[4]
2009an zeuden norbanakoentzako 109 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 2 lan bilaketa bulegoak, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 8 banku bulegoak, 3 funerariak, 9 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 1 ibilgailuen alokairu bulegoa, 3 autoeskolak, 2 igeltseroak, 4 margolariak, 4 zurginak, 9 iturginak, 3 argiketariak, 3 eraikuntza enpresak, 11 ile apaindegiak, 3 albaitariak, 3 aldi baterako lan enpresak, 18 jatetxeak, 11 higiezinen agentziak, 2 tintoreriak eta 5 apaindegiak.[5]
2009an zeuden 72 establezimendu komertzialetatik, 3 supermerkatuak, 1 brikolaje denda handia zen, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 3 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 4 okindegiak, 3 harategiak, 1 arraindegi zen, 6 liburu dendak, 13 arropa dendak, 5 etxerako tresna dendak, 5 zapata-dendak, 7 elektrotresna dendak, 4 altzari dendak, 5 kirol-dendak, 1 lur eta paretak apaintzeko denda zen, 4 drogeria, 2 lurrin-dendak, 1 bitxi-denda zen eta 3 lore-dendak ziren.[6]
2000. urtean Morteau udalerrian 15 nekazaritza-ustiategi zeuden, 638 hektarea erabiltzen.[7]
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an tratamendu laburretarako ospitale 1 , iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1 bat, tratamendu luzeetarako ospitale 1 bat, 3 psikiatriko, 3 botika eta 3 anbulantzia zegoen.
2009an 3 haur-eskola eta 3 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Morteau udalerrian 2 Bigarren Hezkuntzako ikastetxe eta hezkuntza orokorreko lizeo bat zegoen. Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 999 ikasle zeuden eta hezkuntza orokorreko lizeoetan 1.119.
Oharrak
Erreferentziak
- ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
- ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
- ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: Txantiloi:Gaurko data).
- ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
- ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
- ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
- ↑ Exploitations agricoles
Kanpo estekak
- (Frantsesez)Résumé statistique[Betiko hautsitako esteka] INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
- (Frantsesez)Évolution et structure de la population[Betiko hautsitako esteka] INSEEren udalerriko datuen fitxa.
- (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
