Phalsbourg

Biztanleria-piramidea 2022; Guztira: 2.275 gizon, 2.375 emakume
	Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta.

Phalsbourg
	Frantziako udalerria
	Irudi gehiago
Administrazioa
Departamendua	Meurthe
Izen ofiziala	Phalsbourg
Posta kodea	57370
Geografia
Koordenatuak	48°46′04″N 7°15′30″E / 48.7678°N 7.2583°E
Azalera	13,15 km²
Altitudea	200 m, 384 m eta 312 m
Mugakideak	Vilsberg, Danne-et-Quatre-Vents, Dannelbourg, Lutzelbourg, Mittelbronn eta Eckartswiller
Demografia
Biztanleria	4.688 (2023ko urtarrilaren 1a)
Dentsitatea	357 bizt/km²
	phalsbourg.fr

Phalsbourg Frantziako udalerri bat da, Mosela departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. Azken erroldaren arabera 4.688 biztanle zituen 13,15 km²-ko azaleran.

Geografia

Udalerri mugakideak

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Vilsberg, Danne-et-Quatre-Vents, Dannelbourg, Lutzelbourg, Mittelbronn eta Eckartswiller.

Mapa — Phalsbourg eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Phalsbourg

Danne-et-Quatre-Vents (2,2 km)

Vilsberg (2,3 km)

Mittelbronn (2,8 km)

Dannelbourg (3,4 km)

Lutzelbourg (3,6 km)

Vescheim (4,1 km)

Berling (4,2 km)

Zilling (4,3 km)

Pfalzweyer (4,3 km)

Saint-Jean-Kourtzerode (5,2 km)

Waltembourg (5,2 km)

Hultehouse (5,3 km)

Henridorff (5,4 km)

Bourscheid (5,4 km)

Hangviller (5,5 km)

Eschbourg (5,7 km)

Wintersbourg (5,8 km)

Klima

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du<ref name="Joly">{{erreferentzia | izena1 = Daniel | abizena1 = Joly | izena2 = Thierry | abizena2 = Brossard | izena3 = Hervé | abizena3 = Cardot | izena4 = Jean | abizena4 = Cavailhes | izena5 = Mohamed | abizena5 = Hilal | izena6 = Pierre | abizena6 = Wavresky | izenburua = Les types de climats en France, une construction spatiale | aldizkaria = Cybergéo : revue européenne de géographie | zenbakia = 501 | data = 2010-06-18 | doi = 10.4000/cybergeo.23155 | hizkuntza = fr }}</ref>. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe<ref name="Dubreuil2022">{{erreferentzia | izena1 = Vincent | abizena1 = Dubreuil | izenburua = Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen | aldizkaria = La Météorologie | zenbakia = 116 | data = 2022-02 | doi = 10.37053/lameteorologie-2022-0012 | hizkuntza = fr }}</ref>. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima kontinental du, eta Vosgeetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio oso handiak (1500-2000 mm/urte) urte osoan; negu gogorra (1 °C baino gutxiago))<ref name="MFTipologia">{{erreferentzia | izenburua = Le climat en France hexagonale et Corse | url = https://meteofrance.com/comprendre-climat/france/le-climat-en-france-metropolitaine | webgunea = meteofrance.com | hizkuntza = fr }}</ref>. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1b zonan dago<ref name="RE2020">{{erreferentzia | izenburua = Réglementation environnementale RE2020 | url = https://www.ecologie.gouv.fr/politiques-publiques/reglementation-environnementale-re2020 | webgunea = ecologie.gouv.fr | data = 2020-11-18 | hizkuntza = fr }}</ref>.

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 9,6 °C-koa da, 17,3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 942 mm-koa da, urtarrilean 1,2 euri-egun eta uztailean 10,5 egun izanik<ref name="Joly" />. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Danne-et-Quatre-Vents udalerrian dago, 3,5 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 10,4 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 864,9 mm-koa delarik<ref name="FICHECLIM57168001">{{erreferentzia | izenburua = Station Météo-France « Phalsbourg_sapc », fiche climatologique | url = https://object.files.data.gouv.fr/meteofrance/data/synchro_ftp/REF_STATION/FICHECLIM_57168001.pdf | webgunea = data.gouv.fr | hizkuntza = fr }}</ref>. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 38,1 °C-koa da, 2003ko abuztuaren 12an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -22 °C-koa da, 1956ko otsailaren 10an lortua<ref group="oh">Estazioko erregistroak 1946ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.</ref><ref name="FICHECLIM57168001" />.

Demografia

Biztanleria

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:^[1]

Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Hazkunde begetatiboa

Urtea	2008	2009	2010	2011	2012	2013	2014	2015	2016	2017	2018	2019	2020	2021	2022	2023	2024	2025
Hazkunde begetatiboa	23	7	27	8	16	5	3	10	13	9	−24	24	5	−1	10	7	−34	3
Jaiotzak	68	50	67	51	59	54	53	55	61	46	43	64	58	48	58	60	36	62
Heriotzak	45	43	40	43	43	49	50	45	48	37	67	40	53	49	48	53	70	59

Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak INSEE erakundeak eskaintzen ditu^[3] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Familiak eta etxeguneak

2023 erroldaren arabera, Phalsbourg udalerrian 4.522 biztanle zeuden eta 2.073 elkarbizitza unitate<ref group="oh">INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.</ref>, hau da, 2,18 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 35,5), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).<ref name="menages">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/9006073?sommaire=9006187%7Cizenburua=Couples-Familles-Ménages en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

4.522biztanle

2.073elkarbizitza-unitate

2,18lagun elkarbizitza-unitateko

1.323familia

Udalerria

% 24

% 27

% 12

% 36

Metropolitar Frantzia

% 24

% 26

% 10

% 39

Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 1.323 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (568). Guraso bakarreko 266 familietatik 212etan ama zen guraso bakarra. 686 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 280k seme-alaba bakarra zuten etxean, 242k bi, eta 115k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 489 bikoteetatik 59tan (% 12,1) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.<ref name="menages" />

568

489

266

Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean686

Seme-alaba bat280

Bi seme-alaba242

Hiru seme-alaba75

Lau edo gehiago40

15 urte edo gehiago zituzten 3.868 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 6,4 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 37,7. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 65-79 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 68,9). 80 urte edo gehiagoko 284 biztanleetatik 230 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 54 kolektibitateren batean.<ref name="menages" />

Bakarrik bizi da

15-24% 6

25-39% 15

40-54% 15

55-64% 24

65-79% 26

80 +% 38

Bikotean bizi da

15-24% 18

25-39% 67

40-54% 68

55-64% 66

65-79% 69

80 +% 36

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 41,1 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,7 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,0 izatezko bikotean eta % 7,7 PACS bidez lotuta). % 27,2 ezkongabeak ziren, % 6,8 alargunak eta % 7,3 dibortziatuak.<ref name="menages" />

Ezkonduta% 41,1

Ezkongabea% 27,2

Izatezko bikotean% 10,0

PACS bidez lotuta% 7,7

Dibortziatuta% 7,3

Alarguna% 6,8

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 27,5), eskulangileak (% 17,8), enplegatuak (% 17,3), erdi-mailako lanbideak (% 13,5). Talde nagusia (erretiratuak, % 27,5) Mosela departamenduko batez bestekoaren (% 30,3) azpitik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.<ref name="menages" />

Udalerria

% 13

% 14

% 17

% 18

% 28

Mosela

% 10

% 16

% 17

% 30

Metropolitar Frantzia

% 13

% 16

% 15

% 14

% 30

NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023

	Kopurua	%
Elkarbizitza-unitateak
Seme-alabekin bizi ziren bikoteak	489	% 23,6
Etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak	568	% 27,4
Guraso bakarrekoak	251	% 12,1
Kide bakarrekoak	736	% 35,5
Bestelakoak	29	% 1,4
Familiak
Seme-alabarik gabeko bikoteak	568	% 42,9
Seme-alabadun bikoteak	489	% 37,0
Guraso bakarrekoak	266	% 20,1
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean	686	% 51,9
Seme-alaba bat	280	% 21,2
Bi seme-alaba	242	% 18,3
Hiru seme-alaba	75	% 5,7
Lau seme-alaba edo gehiago	40	% 3,0
Egoera zibila (15 urte edo gehiago)
Ezkonduta	1.588	% 41,1
Izatezko bikotean	386	% 10,0
PACS bidez lotuta	299	% 7,7
Ezkongabea	1.052	% 27,2
Alarguna	263	% 6,8
Dibortziatuta	281	% 7,3
Erreferentziazko pertsonaren lanbidea
Nekazariak	0	% 0,0
Artisau, merkatari eta enpresa-buruak	113	% 5,5
Goi-mailako langileak	265	% 12,8
Erdi-mailako lanbideak	280	% 13,5
Enplegatuak	358	% 17,3
Eskulangileak	368	% 17,8
Erretiratuak	571	% 27,5
Bestelakoak	118	% 5,7
Iturria: INSEE, RP2023.

Etxebizitza

2023 erroldaren arabera, udalerrian 2.358 etxebizitza zeuden. Horietatik 2.076 egoitza nagusi ziren, 61 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 221 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (1.431), eta apartamentuak gutxi ziren (914). Egoitza nagusietatik 1.194 beren jabearen bizilekuak ziren, 829 alokairuan zeuden, 172 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 52 doan lagata.<ref name="etxebizitzak">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/8997194%7Cizenburua=Logement en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

2.358etxebizitza

2.076egoitza nagusi

1.431etxe

914apartamentu

Etxebizitza multzoa

2.076

221

Egoitza nagusia (2.076)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (61)Hutsik (221)

Etxe mota

1.431

914

Etxea (1.431)Apartamentua (914)

Jabetza egoera

1.194

829

Jabeak (1.194)Alokairuan (829)HLM (172)Doan lagata (52)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (520).<ref name="etxebizitzak" />

Eraikuntza garaia

1919 aurretik226

1919-1945170

1946-1970495

1971-1990520

1991-2005407

2006-2020187

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (1.027). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (1.063 etxebizitzatan). 1.539 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 975 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 928tan bi edo gehiago.<ref name="etxebizitzak" />

Gela kopurua

1 gela41

2 gela166

3 gela364

4 gela478

5 gela edo gehiago1.027

Berogailu mota

1.063

216

459

324

Gas sarea (1.063)Fuel-olioa (216)Elektrizitatea (459)Gas botila (15)Bestelakoak (324)

Aparkalekua eta ibilgailuak

1.539aparkalekua

975ibilgailu 1

928ibilgailu 2+

Taula osoa: etxebizitzak, 2023

	Kopurua	%
Etxebizitza multzoa
Egoitza nagusia	2.076	% 88,0
Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa	61	% 2,6
Hutsik	221	% 9,4
Etxe mota
Etxeak	1.431	% 60,7
Apartamentuak	914	% 38,8
Gela kopurua (egoitza nagusiak)
1 gela	41	% 2,0
2 gela	166	% 8,0
3 gela	364	% 17,5
4 gela	478	% 23,0
5 gela edo gehiago	1.027	% 49,5
Eraikuntza garaia (egoitza nagusiak)
1919 aurretik	226	% 10,9
1919-1945	170	% 8,2
1946-1970	495	% 23,8
1971-1990	520	% 25,0
1991-2005	407	% 19,6
2006-2020	187	% 9,0
Jabetza egoera (egoitza nagusiak)
Jabeak	1.194	% 57,5
Alokairuan	829	% 39,9
HLM	172	% 8,3
Doan lagata	52	% 2,5
Berogailu mota (egoitza nagusiak)
Gas sarea	1.063	% 51,2
Fuel-olioa	216	% 10,4
Elektrizitatea	459	% 22,1
Gas botila	15	% 0,7
Bestelakoak	324	% 15,6
Aparkalekua eta ibilgailuak (egoitza nagusiak)
Aparkalekua	1.539	% 74,1
Ibilgailu bat	975	% 47,0
Bi ibilgailu edo gehiago	928	% 44,7
Iturria: INSEE, RP2023.

Ekonomia

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 2.891 biztanleetatik 2.248 aktibo ziren (% 77,8), horietako 2.052 lanean (% 71,0) eta 195 langabezian (aktiboen % 8,7).

2.89115-64 urteko biztanle

% 77,8aktibo

% 71,0lanean

% 8,7langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 54,0

25-54 urte% 90,9

55-64 urte% 61,0

Gizonak% 81,1

Emakumeak% 74,4

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 20,0

BEPC, brebeta% 12,4

CAP-BEP% 9,0

Batxilergoa% 9,4

Goi-mailako +2% 5,1

Goi-mailako +3/4% 5,3

Goi-mailako +5% 3,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 8,7). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

643 ez-aktibotik 214 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 33,3), 177 erretiraturik zeuden (% 27,5) eta 252 bestelako ez-aktibo ziren (% 39,2).

Ez-aktiboak

% 33

% 28

% 39

Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria<ref group="oh">Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.</ref>

% 17

% 21

% 31

% 24

NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 2.984 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 2.052 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.<ref group="oh">Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.</ref>

2.984enplegu udalerrian

% 91,4soldatapeko

% 8,6ez-soldatapeko

NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.370 eurokoa zen, eta biztanleen % 13 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

25.370 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 26.030 €

% 13,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 16,6

Departamenduarekiko konparaketa xehea

Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua)

18 urtez azpiko% 25,1

18-29 urte% 19,3

30-39 urte% 16,7

40-49 urte% 16,8

50-64 urte% 12,9

65-74 urte% 10,4

75 urte eta gehiago% 11,0

Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua)

Jabeak% 7,6

Errentariak% 33,2

Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua)

INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga).

Jarduera-errenta% 58,8

Pentsio/erretiroak% 26,4

Ondarea, bestelakoak% 23,0

Gizarte-prestazioak% 4,5

Zuzeneko zergak−% 12,6

Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 52,7, ez-soldatapekoen errenta % 3,8, langabezia-sariak % 2,2.

Ekonomia jarduerak

2007an zeuden 268 komertzioetatik, 5 janari enpresak ziren, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 15 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 34 eraikuntza enpresak ziren, 69 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 12 garraio enpresak ziren, 20 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 4 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 11 finantziazio enpresak ziren, 13 higiezinen enpresak ziren, 23 zerbitzu enpresak ziren, 39 administrazio publikoko enpresak ziren eta 22 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.^[4]

2009an zeuden norbanakoentzako 82 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 5 banku bulegoak, 1 funeraria, 8 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 4 autoeskolak, 8 igeltseroak, 7 margolariak, 7 zurginak, 2 iturginak, 3 argiketariak, 7 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 1 aldi baterako lan enpresa, 13 jatetxeak, 4 higiezinen agentziak, 2 tintoreriak eta 5 apaindegiak.^[5]

2009an zeuden 32 establezimendu komertzialetatik, 4 supermerkatuak, 2 brikolaje denda handika, 2 120 m² baino gutxiagoko dendak, 6 okindegiak, 1 harategi zen, 1 liburu denda zen, 3 arropa dendak, 2 zapata-dendak, 1 elektrotresna denda zen, 2 altzari dendak, 1 lur eta paretak apaintzeko denda zen, 3 drogeria, 1 bitxi-denda zen eta 3 lore-dendak ziren.^[6]

2000. urtean Phalsbourg udalerrian 25 nekazaritza-ustiategi zeuden, 432 hektarea erabiltzen.^[7]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

2009an tratamendu luzeetarako ospitale 1 , 2 psikiatriko, 2 botika eta anbulantzia 1 bat zegoen.

2009an haur-eskola 1 eta 3 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Phalsbourg udalerrian 2 Bigarren Hezkuntzako ikastetxe eta 2 hezkuntza orokorreko lizeo.Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 1.000 ikasle zeuden eta hezkuntza orokorreko lizeoetan 594.