Reims

Biztanleria-piramidea 2022; Guztira: 83.589 gizon, 94.847 emakume
	Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta.

Reims; Reims
	Frantziako udalerria
	Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe	Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboa	metropolitar Frantzia
Eskualdea	Ekialde Handia
Departamendua	Marne
Barruti	Reimseko barrutia
Alkatea	Arnaud Robinet
Izen ofiziala	Reims
Jatorrizko izena	Reims
Posta kodea	51100
Geografia
Koordenatuak	49°15′55″N 4°01′43″E / 49.2653°N 4.0286°E
Azalera	46,9 km²
Altitudea	93 m, 74 m eta 137 m
Mugakideak	Bétheny, Bezannes, Cernay-lès-Reims, Champfleury, Cormontreuil, Courcy, Puisieulx, Saint-Brice-Courcelles, Saint-Léonard, Saint-Thierry, Taissy, Tinqueux, Trois-Puits, Villers-aux-Nœuds eta Witry-lès-Reims
Demografia
Biztanleria	177.674 (2023ko urtarrilaren 1a)
Dentsitatea	3.788 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuak	Akisgran, Arlingtongo konderria, Florentzia, Brazzaville, Canterbury, Salzburgo, Kutná Hora eta Nagoia
	reims.fr

Reims Marne departamenduko (51) azpiprefetura da, baina era berean, departamenduko eta Ekialde Handia eskualdeko hiri garrantzitsuena.

Frantziako historian garrantzi handiko hiria izan da. Bertako Andra Maria katedral gotiko ikusgarrian hainbat Frantziako Errege koroatu dituzte, haien artean Luis XIV.a 1654ko ekainaren 7an.

Frantziako ipar-ekialdeko suprefetura hiria eta ibai portua, Marne-ko departamenduan, Champagne-Ardenneko eskualdean, Parisko hiriaren ipar-ekialdean, Vesle ibaiaren eta Marne-Aisne ubidearen ertzean. 183.610 biztanle. Errepidegune garrantzitsua. Industria (ardogintza, kimika industria, ehungintza, tresneria mekaniko eta elektrikoak, burdinbide gaiak, nekazaritzarako makineria, larrugintza, doitasun tresneria, janari industria, papergintza, altzairugintza, automobilgintza) da ekonomia jarduera nagusia. Oso ospetsua da bertako ardoa.

Historia

Remi edo remo herri galiarreko hiriburua zen eta Durocortorum izena zuen erromatarren garaian. Galia Belgika probintziako hiri nagusia izan zen. Apezpiku egoitza zen III. menderako eta Remigio Aita Santuak bertan bataiatu zuen Clovis errege frankoa 496an. Harrezkero Reims-en bataiatu ziren Frantziako erregeak. 1548an sortu zuten unibertsitatea. 1814an Napoleonek aliatuak egotzi zituen hiritik. Lehen eta Bigarren Mundu Gerretan kalte handiak izan ziren bonbardaketen ondorioz. Reims-eko hirian izenpetu zen 1945ean Alemaniaren errendizioa.

Ondarea

1547. urtean sortutako unibertsitatea du.

Arteari dagokionez, aipagarriak dira erromatarren garaiko Marteko Atea eta anfiteatroa, XI-XII. mendeetako Saint-Remi eliza edo basilika, XIII. mendeko Jakue santuaren eliza, XIII. mendeko Notre-Dame katedral gotikoa eta XVIII. mendeko Saint-Denis abatetxean egokitutako Arte Ederretako museoa.

Chartresko katedralak gainditzen zaila zen mailara igo zuen arkitektura gotikoa.

Eta ez gotikoaren "gailurra" iritsi zuelako, baizik eta eraikinaren kostu eta konplexutasun ikaragarriengatik. Chartresko katedrala gainditzeko ahalegin bakarra Reimseko katedralaren eraikuntzan egin zen. Eta ezin zitekeen bestela izan, ez baita ahaztu behar Reimseko artzapezpikua zela Frantziako erregeak sagaratzen zituena, eta guztiz premiazkoa zen katedral egoki batean egitea monarkiarentzat halako esanahia zuen zeremonia. Horregatik, 1210ean katedral zaharra erre zenean, presa handia zegoen lanei ekiteko : Filipe Augusto urteetan gora zihoan, eta haren oinordekoa koroatzeko espazio duin bat eduki nahi zen lehenbailehen . Izatez, Luis VIII.aren koroatzea, 1223an, eta Luis IX.arena, 1226an, amaitzeko artean asko falta zitzaion katedral batean ospatu ziren.

Ezin da ukatu Reimsko katedrala egiteko Chartreskoa hartu zutela erreferentzia gisa, eta arlo batzuetan behintzat, lortu zuten gainditzea. Esate baterako, Chartresko klaristorioko erroseta konplexuen ordez, trazeriakoak egin ziren Reimsen, eta handik aurrera, arkitektura gotiko guztira zabalduko ziren. Horri esker, kolorezko beira leiho zabalago eta apaingarri gehiagokoak egin ahal izan ziren. Oro har, Chartresen soluzio eskematikoak proposatzen ziren tokietan nabaritzen da gehien Reimsekoaren apaingarri aberastasun handiagoa. Adibidez, kapiteletako apaingarri berbera errepikatu ordez, bakoitzean apaingarri desberdinak egiten saiatu ziren, eta ahal zuten leialtasun handienaz imitatu zituzten hosto naturalak.

Hezkuntza

NEOMA Business School

Geografia

Udalerri mugakideak

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Bétheny, Bezannes, Cernay-lès-Reims, Champfleury, Cormontreuil, Courcy, Puisieulx, Saint-Brice-Courcelles, Saint-Léonard, Saint-Thierry, Taissy, Tinqueux, Trois-Puits, Villers-aux-Nœuds eta Witry-lès-Reims.

Mapa — Reims eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Demografia

Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Hazkunde begetatiboa

Urtea	2008	2009	2010	2011	2012	2013	2014	2015	2016	2017	2018	2019	2020	2021	2022	2023	2024	2025
Hazkunde begetatiboa	1.017	1.069	1.118	1.026	1.114	1.246	1.171	1.055	1.082	1.046	789	895	660	629	590	351	346	529
Jaiotzak	2.533	2.613	2.614	2.484	2.564	2.721	2.630	2.606	2.561	2.513	2.395	2.365	2.284	2.260	2.178	1.920	1.886	2.033
Heriotzak	1.516	1.544	1.496	1.458	1.450	1.475	1.459	1.551	1.479	1.467	1.606	1.470	1.624	1.631	1.588	1.569	1.540	1.504

Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak INSEE erakundeak eskaintzen ditu^[2] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Familiak eta etxeguneak

2023 erroldaren arabera, Reims udalerrian 172.781 biztanle zeuden eta 93.533 elkarbizitza unitate<ref group="oh">INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.</ref>, hau da, 1,85 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 52,8), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).<ref name="menages">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/9006073?sommaire=9006187%7Cizenburua=Couples-Familles-Ménages en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

172.781biztanle

93.533elkarbizitza-unitate

1,85lagun elkarbizitza-unitateko

42.034familia

Udalerria

% 15

% 19

% 11

% 53

Metropolitar Frantzia

% 24

% 26

% 10

% 39

Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 42.034 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (17.655). Guraso bakarreko 10.073 familietatik 8.608etan ama zen guraso bakarra. 20.308 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 10.220k seme-alaba bakarra zuten etxean, 6.979k bi, eta 4.528k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 14.306 bikoteetatik 1.734tan (% 12,1) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.<ref name="menages" />

17.655

14.306

10.073

Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean20.308

Seme-alaba bat10.220

Bi seme-alaba6.979

Hiru seme-alaba3.289

Lau edo gehiago1.239

15 urte edo gehiago zituzten 149.733 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 35,1 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 47,7. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 57,9). 80 urte edo gehiagoko 9.245 biztanleetatik 7.952 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 1.293 kolektibitateren batean.<ref name="menages" />

Bakarrik bizi da

15-24% 35

25-39% 28

40-54% 24

55-64% 34

65-79% 39

80 +% 48

Bikotean bizi da

15-24% 15

25-39% 55

40-54% 58

55-64% 56

65-79% 56

80 +% 38

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 29,7 ezkonduta zegoen, eta beste % 17,2 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 12,4 izatezko bikotean eta % 4,8 PACS bidez lotuta). % 40,0 ezkongabeak ziren, % 5,8 alargunak eta % 7,3 dibortziatuak.<ref name="menages" />

Ezkongabea% 40,0

Ezkonduta% 29,7

Izatezko bikotean% 12,4

Dibortziatuta% 7,3

Alarguna% 5,8

PACS bidez lotuta% 4,8

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 23,5), enplegatuak (% 17,7), erdi-mailako lanbideak (% 15,8), bestelakoak (% 14,0). Talde nagusia (erretiratuak, % 23,5) Marne departamenduko batez bestekoaren (% 30,0) azpitik dago. 128 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,1).<ref name="menages" />

Udalerria

% 13

% 16

% 18

% 13

% 24

% 14

Marne

% 10

% 15

% 16

% 30

Metropolitar Frantzia

% 13

% 16

% 15

% 14

% 30

NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023

	Kopurua	%
Elkarbizitza-unitateak
Seme-alabekin bizi ziren bikoteak	14.280	% 15,3
Etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak	17.584	% 18,8
Guraso bakarrekoak	9.927	% 10,6
Kide bakarrekoak	49.359	% 52,8
Bestelakoak	2.382	% 2,5
Familiak
Seme-alabarik gabeko bikoteak	17.655	% 42,0
Seme-alabadun bikoteak	14.306	% 34,0
Guraso bakarrekoak	10.073	% 24,0
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean	20.308	% 48,3
Seme-alaba bat	10.220	% 24,3
Bi seme-alaba	6.979	% 16,6
Hiru seme-alaba	3.289	% 7,8
Lau seme-alaba edo gehiago	1.239	% 2,9
Egoera zibila (15 urte edo gehiago)
Ezkonduta	44.396	% 29,7
Izatezko bikotean	18.494	% 12,4
PACS bidez lotuta	7.193	% 4,8
Ezkongabea	59.967	% 40,0
Alarguna	8.678	% 5,8
Dibortziatuta	11.005	% 7,3
Erreferentziazko pertsonaren lanbidea
Nekazariak	128	% 0,1
Artisau, merkatari eta enpresa-buruak	2.933	% 3,1
Goi-mailako langileak	12.057	% 12,9
Erdi-mailako lanbideak	14.764	% 15,8
Enplegatuak	16.577	% 17,7
Eskulangileak	11.970	% 12,8
Erretiratuak	22.026	% 23,5
Bestelakoak	13.077	% 14,0
Iturria: INSEE, RP2023.

Etxebizitza

2023 erroldaren arabera, udalerrian 107.679 etxebizitza zeuden. Horietatik 92.893 egoitza nagusi ziren, 4.048 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 10.738 hutsik zeuden. Apartamentuak ziren nagusi (85.220), etxeak baino gehiago (20.518). Egoitza nagusietatik 26.022 beren jabearen bizilekuak ziren, 65.073 alokairuan zeuden, 33.615 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 1.797 doan lagata.<ref name="etxebizitzak">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/8997194%7Cizenburua=Logement en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

107.679etxebizitza

92.893egoitza nagusi

20.518etxe

85.220apartamentu

Etxebizitza multzoa

92.893

10.738

Egoitza nagusia (92.893)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (4.048)Hutsik (10.738)

Etxe mota

20.518

85.220

Etxea (20.518)Apartamentua (85.220)

Jabetza egoera

26.022

65.073

33.615

Jabeak (26.022)Alokairuan (65.073)HLM (33.615)Doan lagata (1.797)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (28.838).<ref name="etxebizitzak" />

Eraikuntza garaia

1919 aurretik2.912

1919-19459.701

1946-197024.996

1971-199028.838

1991-200512.307

2006-202012.810

Egoitza nagusien artean gehienek 3 gela zituzten (24.724). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (63.532 etxebizitzatan). 46.961 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 49.201 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 16.965tan bi edo gehiago.<ref name="etxebizitzak" />

Gela kopurua

1 gela10.679

2 gela17.654

3 gela24.724

4 gela19.542

5 gela edo gehiago20.293

Berogailu mota

63.532

26.384

Gas sarea (63.532)Fuel-olioa (973)Elektrizitatea (26.384)Gas botila (310)Bestelakoak (1.694)

Aparkalekua eta ibilgailuak

46.961aparkalekua

49.201ibilgailu 1

16.965ibilgailu 2+

Taula osoa: etxebizitzak, 2023

	Kopurua	%
Etxebizitza multzoa
Egoitza nagusia	92.893	% 86,3
Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa	4.048	% 3,8
Hutsik	10.738	% 10,0
Etxe mota
Etxeak	20.518	% 19,1
Apartamentuak	85.220	% 79,1
Gela kopurua (egoitza nagusiak)
1 gela	10.679	% 11,5
2 gela	17.654	% 19,0
3 gela	24.724	% 26,6
4 gela	19.542	% 21,0
5 gela edo gehiago	20.293	% 21,8
Eraikuntza garaia (egoitza nagusiak)
1919 aurretik	2.912	% 3,1
1919-1945	9.701	% 10,4
1946-1970	24.996	% 26,9
1971-1990	28.838	% 31,0
1991-2005	12.307	% 13,2
2006-2020	12.810	% 13,8
Jabetza egoera (egoitza nagusiak)
Jabeak	26.022	% 28,0
Alokairuan	65.073	% 70,1
HLM	33.615	% 36,2
Doan lagata	1.797	% 1,9
Berogailu mota (egoitza nagusiak)
Gas sarea	63.532	% 68,4
Fuel-olioa	973	% 1,0
Elektrizitatea	26.384	% 28,4
Gas botila	310	% 0,3
Bestelakoak	1.694	% 1,8
Aparkalekua eta ibilgailuak (egoitza nagusiak)
Aparkalekua	46.961	% 50,6
Ibilgailu bat	49.201	% 53,0
Bi ibilgailu edo gehiago	16.965	% 18,3
Iturria: INSEE, RP2023.

Ekonomia

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 118.899 biztanleetatik 83.740 aktibo ziren (% 70,4), horietako 69.952 lanean (% 58,8) eta 13.788 langabezian (aktiboen % 16,5).

118.89915-64 urteko biztanle

% 70,4aktibo

% 58,8lanean

% 16,5langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 41,8

25-54 urte% 87,8

55-64 urte% 60,5

Gizonak% 73,6

Emakumeak% 67,5

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 29,1

BEPC, brebeta% 25,8

CAP-BEP% 20,3

Batxilergoa% 20,5

Goi-mailako +2% 11,9

Goi-mailako +3/4% 10,6

Goi-mailako +5% 7,2

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 16,5). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

35.158 ez-aktibotik 19.152 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 54,5), 4.431 erretiraturik zeuden (% 12,6) eta 11.576 bestelako ez-aktibo ziren (% 32,9).

Ez-aktiboak

% 54

% 13

% 33

Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria<ref group="oh">Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.</ref>

% 22

% 27

% 28

% 18

NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 94.250 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 69.952 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.<ref group="oh">Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.</ref>

94.250enplegu udalerrian

% 89,8soldatapeko

% 10,2ez-soldatapeko

NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 22.410 eurokoa zen, eta biztanleen % 26 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

22.410 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 25.700 €

% 26,0pobrezia-tasa▲ Dep.: % 15,8

Departamenduarekiko konparaketa xehea

Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua)

18 urtez azpiko% 23,5

18-29 urte% 20,5

30-39 urte% 15,7

40-49 urte% 15,1

50-64 urte% 12,5

65-74 urte% 9,2

75 urte eta gehiago% 8,2

Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua)

Jabeak% 5,1

Errentariak% 30,5

Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua)

INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga).

Jarduera-errenta% 72,9

Pentsio/erretiroak% 26,8

Ondarea, bestelakoak% 11,7

Gizarte-prestazioak% 5,1

Zuzeneko zergak−% 16,5

Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 61,6, ez-soldatapekoen errenta % 9,2, langabezia-sariak % 2,1.

Herritar ezagunak

Henrike I.a Frantziakoa (1008-1060)

Kirolak

Stade de Reims hiriko futbol taldea 1950eko hamarkadaren inguruan arrakastatsua izan zen.

Herri eta hiri senidetuak

Florentzia, Italia (1954)
Brazzaville, Kongo (1961)
Canterbury, Ingalaterra (1962)
Salzburg, Austria (1964)
Aachen, Alemania (1967)
Arlington, Estatu Batuak (2005)
Kutná Hora, Txekiar Errepublika (2008)

Ikus, gainera

Via Francigena

Galeria

Lorategia
Tau jauregia
Sinagoga
Sainte-croix kapelua
Tren-geltokia
Auguste-Delaune estadioa
Udaletxea
Jesuiten eskola
Katedrala

Oharrak

Erreferentziak

Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/26 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.