Riols

Riols
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe	Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboa	metropolitar Frantzia
Eskualdea	Okzitania
Departamendua	Hérault
Izen ofiziala	Riols
Posta kodea	34220
Geografia
Koordenatuak	43°30′18″N 2°47′31″E / 43.505°N 2.7919°E / 43.505; 2.7919
Azalera	56,02 km²
Altitudea	253 m, 1.060 m eta 521 m
Mugakideak	Ferrières-Poussarou, Fraisse-sur-Agout, Pardailhan, Prémian, Saint-Étienne-d'Albagnan, Saint-Pons-de-Thomières, La Salvetat-sur-Agout eta Le Soulié
Demografia
Biztanleria	708 (2023ko urtarrilaren 1a)
357 (%50,1)   (%49,9) 356
Dentsitatea	13 bizt/km²

Riols (frantsesez eta ofizialki: Riols) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Hérault departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 708 biztanle zituen 56,02 km²-ko azaleran.

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Ferrières-Poussarou, Fraisse-sur-Agout, Pardailhan, Prémian, Saint-Étienne-d'Albagnan, Saint-Pons-de-Thomières, La Salvetat-sur-Agout eta Le Soulié.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Riols

Saint-Pons-de-Thomières (3,1 km)

Prémian (3,7 km)

Saint-Étienne-d'Albagnan (5,9 km)

Courniou (7,4 km)

Pardailhan (7,5 km)

Ferrières-Poussarou (8,4 km)

Saint-Vincent-d'Olargues (9,4 km)

Le Soulié (9,8 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo aldatua du<ref name="Joly">{{erreferentzia | izena1 = Daniel | abizena1 = Joly | izena2 = Thierry | abizena2 = Brossard | izena3 = Hervé | abizena3 = Cardot | izena4 = Jean | abizena4 = Cavailhes | izena5 = Mohamed | abizena5 = Hilal | izena6 = Pierre | abizena6 = Wavresky | izenburua = Les types de climats en France, une construction spatiale | aldizkaria = Cybergéo : revue européenne de géographie | zenbakia = 501 | data = 2010-06-18 | doi = 10.4000/cybergeo.23155 | hizkuntza = fr }}</ref>. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin<ref name="Dubreuil2022">{{erreferentzia | izena1 = Vincent | abizena1 = Dubreuil | izenburua = Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen | aldizkaria = La Météorologie | zenbakia = 116 | data = 2022-02 | doi = 10.37053/lameteorologie-2022-0012 | hizkuntza = fr }}</ref>. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima mediterraneo du, eta Proventza eta Lengadoka-Roselloneko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak udan; eguzkialdi oso ona (2600 ordu/urte); uda beroa (21,5 °C); haize gogorrak; laino gutxi)<ref name="MFTipologia">{{erreferentzia | izenburua = Le climat en France hexagonale et Corse | url = https://meteofrance.com/comprendre-climat/france/le-climat-en-france-metropolitaine | webgunea = meteofrance.com | hizkuntza = fr }}</ref>. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H3 zonan dago<ref name="RE2020">{{erreferentzia | izenburua = Réglementation environnementale RE2020 | url = https://www.ecologie.gouv.fr/politiques-publiques/reglementation-environnementale-re2020 | webgunea = ecologie.gouv.fr | data = 2020-11-18 | hizkuntza = fr }}</ref>.

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,6 °C-koa da, 15,6 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1136 mm-koa da, urtarrilean 9,1 euri-egun eta uztailean 3,7 egun izanik<ref name="Joly" />. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Labastide-Rouairoux udalerrian dago, 11,2 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 12,1 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1284,7 mm-koa delarik<ref name="FICHECLIM81115002">{{erreferentzia | izenburua = Station Météo-France « Labastide-rouairoux », fiche climatologique | url = https://object.files.data.gouv.fr/meteofrance/data/synchro_ftp/REF_STATION/FICHECLIM_81115002.pdf | webgunea = data.gouv.fr | hizkuntza = fr }}</ref>. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 23an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -11,8 °C-koa da, 2012ko otsailaren 8an lortua<ref group="oh">Estazioko erregistroak 2003ko urriaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.</ref><ref name="FICHECLIM81115002" />.

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:^[1]

2023 erroldaren arabera, Riols udalerrian 708 biztanle zeuden eta 357 elkarbizitza unitate<ref group="oh">INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.</ref>, hau da, 1,98 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 41,5). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 38,4 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).<ref name="menages">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/9006073?sommaire=9006187%7Cizenburua=Couples-Familles-Ménages en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

Udalerrian 214 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (148). Guraso bakarreko 14 familietatik 14etan ama zen guraso bakarra. 162 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 18k seme-alaba bakarra zuten etxean, 18k bi, eta 16k hiru edo gehiago.<ref name="menages" />

15 urte edo gehiago zituzten 611 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 4,8 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 56,0. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 65-79 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 76,9).<ref name="menages" />

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 47,3 ezkonduta zegoen, eta beste % 18,2 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 13,3 izatezko bikotean eta % 4,9 PACS bidez lotuta). % 20,9 ezkongabeak ziren, % 7,0 alargunak eta % 6,5 dibortziatuak.<ref name="menages" />

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 45,9), enplegatuak (% 18,2), eskulangileak (% 8,4), artisau, merkatari eta enpresa-buruak (% 8,1). Talde nagusia (erretiratuak, % 45,9) Hérault departamenduko batez bestekoaren (% 30,6) gainetik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 1,4).<ref name="menages" />

2023 erroldaren arabera, udalerrian 669 etxebizitza zeuden. Horietatik 365 egoitza nagusi ziren, 171 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 133 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (622), eta apartamentuak gutxi ziren (46). Egoitza nagusietatik 285 beren jabearen bizilekuak ziren, 69 alokairuan zeuden, 2 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 11 doan lagata.<ref name="etxebizitzak">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/8997194%7Cizenburua=Logement en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (124).<ref name="etxebizitzak" />

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (182). 169 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 247 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 156 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 174tan bi edo gehiago.<ref name="etxebizitzak" />

2023 urtean 15-64 urteko 405 biztanleetatik 299 aktibo ziren (% 73,8), horietako 261 lanean (% 64,4) eta 38 langabezian (aktiboen % 12,7).

106 ez-aktibotik 19 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 17,9), 44 erretiraturik zeuden (% 41,5) eta 43 bestelako ez-aktibo ziren (% 40,6).

Lanbide-kategoria<ref group="oh">Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.</ref>

Udalerrian 82 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 261 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.<ref group="oh">Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.</ref>

2023 urtean, diru-sarreren mediana 22.990 eurokoa zen.

2007an zeuden 32 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 11 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 6 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren eta 2 administrazio publikoko enpresak ziren.^[4]

2009an zeuden norbanakoentzako 17 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 7 igeltseroak, 2 margolariak, 2 zurginak, 1 iturgina, 1 eraikuntza enpresa eta 3 jatetxeak.^[5]

2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.^[6]

2000. urtean Riols udalerrian 51 nekazaritza-ustiategi zeuden, 3 hektarea erabiltzen.^[7]

2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.

• (Frantsesez)Résumé statistique^{[Betiko hautsitako esteka]} INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
• (Frantsesez)Évolution et structure de la population^{[Betiko hautsitako esteka]} INSEEren udalerriko datuen fitxa.
• (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.