Rothschild
Rothschild familia (ingelesez ˈrɒθs.tʃaɪld, alemanez ˈʁoːt.ʃɪlt, frantsesez ʁɔt.ʃild eta italieraz ˈrɔtʃild ahoskatua) edo Rothschildarrak alemaniar bankari-dinastia judua da, mende eta erdian zehar Europako ekonomiaren eta, zeharka bada ere, politikaren bilakaeran eragin handia izan zuena.
Meyer Amschel Rothschild izan zen dinastiaren sortzailea (1744-1812), eta gurasoengandik jaso zuen txanpon- eta bitxi-denda baten zuzendari-lanetan hasi zen Frankfurt am Mainen. Banketxe bat zabaldu zuen, eta Saxoniako Gilen IX.a printzeak gorteko kide egin zuen. Frantziako Iraultzak eta Napoleonen gerrek eman zioten, ordea, aberastasunak ugaltzeko parada.
Bere seme nagusi Amschel Mayerrekin (1773-1885) batean, Frankfurt am Maineko egoitzako zuzendari zen artean, egoitza berri bat zabaldu zuen Nathan semeak (1777-1836) Londresen 1804an, beste bat James semeak (1792-1855) Vienan eta hirugarren bat Carlek (1788-1855) Napolin. Europako monarkiei Napoleonen aurkako gerretan laguntzeagatik jaso zuen Rothschild familiak erregeen laguntza, eta bere egoitzen nazioarteko sareak eskaintzen zion ekonomia-egituraz baliatuta, parte zuzena izan zuen Industria Iraultzaren bilakaeran. Diru-inbertsio handiak egin zituen altzairugintzan, mea-ustiakuntzan eta ehungintzan.
XIX. mendearen bukaeran sortu ziren merkataritza-banketxeek eta nazioarteko partzuergoek, ordea, ahuldu zuten, neurri batean, familiaren ekonomia. Lehen Mundu Gerraren ondorioz, egoitza guztiak itxi behar izan zituzten, Pariskoa eta Londreskoa izan ezik. Hala eta guztiz ere, garrantzi handia izaten jarraitu du familiak nazioarteko finantzetan.
Ikus, gainera
- Estatu Batuetako Bigarren Bankua
- Ingalaterrako Bankua
- Sociedad Española Mercantil e Industrial
- Madriletik Zaragoza eta Alacanterako Burdinbide Konpainia
- Ignacio Bauer
Erreferentziak
- Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/26 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
Kanpo estekak
| Autoritate kontrola |
|
|---|
Datuak: Q159386
Multimedia: Rothschild family / Q159386
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
