Saint-Sandoux

Biztanleria-piramidea 2022; Guztira: 535 gizon, 455 emakume
	Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta.

Saint-Sandoux
	Frantziako udalerria
	Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe	Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboa	metropolitar Frantzia
Eskualdea	Auvernia-Rodano-Alpeak
Departamendua	Puy-de-Dôme
Barruti	Clermont-Ferrandeko barrutia
Kantonamendu	canton of Saint-Amant-Tallende
Izen ofiziala	Saint-Sandoux
Posta kodea	63450
Geografia
Koordenatuak	45°38′26″N 3°06′29″E / 45.6406°N 3.1081°E
Azalera	9,84 km²
Altitudea	600 m, 430 m, 848 m eta 617 m
Mugakideak	Ludesse, Olloix, Plauzat, Saint-Amant-Tallende, Saint-Saturnin eta Tallende
Demografia
Biztanleria	992 (2023ko urtarrilaren 1a)
Dentsitatea	101 bizt/km²
	saint-sandoux.fr

Saint-Sandoux (frantsesez eta ofizialki: Saint-Sandoux) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Puy-de-Dôme departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. Azken erroldaren arabera 992 biztanle zituen 9,84 km²-ko azaleran.

Geografia

Udalerri mugakideak

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Ludesse, Olloix, Plauzat, Saint-Amant-Tallende, Saint-Saturnin eta Tallende.

Mapa — Saint-Sandoux eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Saint-Sandoux

Saint-Saturnin (2,5 km)

Saint-Amant-Tallende (3,2 km)

Ludesse (3,3 km)

Tallende (3,6 km)

Plauzat (3,8 km)

La Sauvetat (4,7 km)

Olloix (5,2 km)

Le Crest (5,4 km)

Cournols (5,8 km)

Chanonat (5,8 km)

Klima

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du<ref name="Joly">{{erreferentzia | izena1 = Daniel | abizena1 = Joly | izena2 = Thierry | abizena2 = Brossard | izena3 = Hervé | abizena3 = Cardot | izena4 = Jean | abizena4 = Cavailhes | izena5 = Mohamed | abizena5 = Hilal | izena6 = Pierre | abizena6 = Wavresky | izenburua = Les types de climats en France, une construction spatiale | aldizkaria = Cybergéo : revue européenne de géographie | zenbakia = 501 | data = 2010-06-18 | doi = 10.4000/cybergeo.23155 | hizkuntza = fr }}</ref>. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe<ref name="Dubreuil2022">{{erreferentzia | izena1 = Vincent | abizena1 = Dubreuil | izenburua = Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen | aldizkaria = La Météorologie | zenbakia = 116 | data = 2022-02 | doi = 10.37053/lameteorologie-2022-0012 | hizkuntza = fr }}</ref>. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko ipar-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 800-1200 mm artekoa, urte osoan ondo banatuta)<ref name="MFTipologia">{{erreferentzia | izenburua = Le climat en France hexagonale et Corse | url = https://meteofrance.com/comprendre-climat/france/le-climat-en-france-metropolitaine | webgunea = meteofrance.com | hizkuntza = fr }}</ref>. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H1c zonan dago<ref name="RE2020">{{erreferentzia | izenburua = Réglementation environnementale RE2020 | url = https://www.ecologie.gouv.fr/politiques-publiques/reglementation-environnementale-re2020 | webgunea = ecologie.gouv.fr | data = 2020-11-18 | hizkuntza = fr }}</ref>.

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 10,5 °C-koa da, 15,8 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 844 mm-koa da, urtarrilean 8,2 euri-egun eta uztailean 6,8 egun izanik<ref name="Joly" />. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Plauzat udalerrian dago, 2,2 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 11,3 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 606,8 mm-koa delarik<ref name="FICHECLIM63282001">{{erreferentzia | izenburua = Station Météo-France « Plauzat_sapc », fiche climatologique | url = https://object.files.data.gouv.fr/meteofrance/data/synchro_ftp/REF_STATION/FICHECLIM_63282001.pdf | webgunea = data.gouv.fr | hizkuntza = fr }}</ref>. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 39,5 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 24an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -15,8 °C-koa da, 2012ko otsailaren 9an lortua<ref group="oh">Estazioko erregistroak 1995ko maiatzaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.</ref><ref name="FICHECLIM63282001" />.

Demografia

Biztanleria

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:^[1]

Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Hazkunde begetatiboa

Urtea	2008	2009	2010	2011	2012	2013	2014	2015	2016	2017	2018	2019	2020	2021	2022	2023	2024	2025
Hazkunde begetatiboa	9	5	2	16	10	0	7	7	−4	0	1	0	6	4	1	3	3	5
Jaiotzak	16	8	8	17	13	6	12	13	6	8	5	6	10	13	9	7	8	8
Heriotzak	7	3	6	1	3	6	5	6	10	8	4	6	4	9	8	4	5	3

Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak INSEE erakundeak eskaintzen ditu^[3] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Familiak eta etxeguneak

2023 erroldaren arabera, Saint-Sandoux udalerrian 919 biztanle zeuden eta 383 elkarbizitza unitate<ref group="oh">INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.</ref>, hau da, 2,40 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 34,2). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 26,6 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).<ref name="menages">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/9006073?sommaire=9006187%7Cizenburua=Couples-Familles-Ménages en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

919biztanle

383elkarbizitza-unitate

2,40lagun elkarbizitza-unitateko

281familia

Udalerria

% 33

% 34

% 27

Metropolitar Frantzia

% 24

% 26

% 10

% 39

Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 281 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (131). Guraso bakarreko 25 familietatik 20etan ama zen guraso bakarra. 142 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 40k seme-alaba bakarra zuten etxean, 85k bi, eta 15k hiru edo gehiago.<ref name="menages" />

131

125

25

Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean142

Seme-alaba bat40

Bi seme-alaba85

Hiru seme-alaba15

Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 804 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 1,0 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 41,7. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 25-39 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 78,2).<ref name="menages" />

Bakarrik bizi da

15-24% 1

25-39% 7

40-54% 8

55-64% 15

65-79% 27

80 +% 42

Bikotean bizi da

15-24% 5

25-39% 78

40-54% 72

55-64% 71

65-79% 69

80 +% 54

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 43,7 ezkonduta zegoen, eta beste % 20,1 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,0 izatezko bikotean eta % 10,2 PACS bidez lotuta). % 26,4 ezkongabeak ziren, % 3,0 alargunak eta % 6,8 dibortziatuak.<ref name="menages" />

Ezkonduta% 43,7

Ezkongabea% 26,4

PACS bidez lotuta% 10,2

Izatezko bikotean% 10,0

Dibortziatuta% 6,8

Alarguna% 3,0

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 27,9), erdi-mailako lanbideak (% 27,7), enplegatuak (% 15,7), eskulangileak (% 9,1). Talde nagusia (erretiratuak, % 27,9) Puy-de-Dôme departamenduko batez bestekoaren (% 31,8) azpitik dago. 10 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 2,6).<ref name="menages" />

Udalerria

% 9

% 28

% 16

% 9

% 28

Puy-de-Dôme

% 11

% 15

% 13

% 32

Metropolitar Frantzia

% 13

% 16

% 15

% 14

% 30

NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023

	Kopurua	%
Elkarbizitza-unitateak
Seme-alabekin bizi ziren bikoteak	125	% 32,6
Etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak	131	% 34,2
Guraso bakarrekoak	25	% 6,5
Kide bakarrekoak	102	% 26,6
Bestelakoak	0	% 0,0
Familiak
Seme-alabarik gabeko bikoteak	131	% 46,6
Seme-alabadun bikoteak	125	% 44,5
Guraso bakarrekoak	25	% 8,9
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean	142	% 50,5
Seme-alaba bat	40	% 14,2
Bi seme-alaba	85	% 30,2
Hiru seme-alaba	15	% 5,3
Lau seme-alaba edo gehiago	0	% 0,0
Egoera zibila (15 urte edo gehiago)
Ezkonduta	351	% 43,7
Izatezko bikotean	80	% 10,0
PACS bidez lotuta	82	% 10,2
Ezkongabea	212	% 26,4
Alarguna	24	% 3,0
Dibortziatuta	55	% 6,8
Erreferentziazko pertsonaren lanbidea
Nekazariak	10	% 2,6
Artisau, merkatari eta enpresa-buruak	35	% 9,1
Goi-mailako langileak	30	% 7,8
Erdi-mailako lanbideak	106	% 27,7
Enplegatuak	60	% 15,7
Eskulangileak	35	% 9,1
Erretiratuak	107	% 27,9
Bestelakoak	0	% 0,0
Iturria: INSEE, RP2023.

Etxebizitza

2023 erroldaren arabera, udalerrian 448 etxebizitza zeuden. Horietatik 380 egoitza nagusi ziren, 24 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 44 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (437), eta apartamentuak gutxi ziren (11). Egoitza nagusietatik 330 beren jabearen bizilekuak ziren, 43 alokairuan zeuden, 3 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 7 doan lagata.<ref name="etxebizitzak">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/8997194%7Cizenburua=Logement en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

448etxebizitza

380egoitza nagusi

437etxe

11apartamentu

Etxebizitza multzoa

380

44

Egoitza nagusia (380)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (24)Hutsik (44)

Etxe mota

437

Etxea (437)Apartamentua (11)

Jabetza egoera

330

43

Jabeak (330)Alokairuan (43)HLM (3)Doan lagata (7)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1991-2005 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (88).<ref name="etxebizitzak" />

Eraikuntza garaia

1919 aurretik71

1919-194545

1946-197031

1971-199063

1991-200588

2006-202074

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (215). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (171 etxebizitzatan). 284 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 136 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 230tan bi edo gehiago.<ref name="etxebizitzak" />

Gela kopurua

1 gela4

2 gela10

3 gela35

4 gela116

5 gela edo gehiago215

Berogailu mota

171

106

80

Gas sarea (171)Fuel-olioa (21)Elektrizitatea (106)Gas botila (2)Bestelakoak (80)

Aparkalekua eta ibilgailuak

284aparkalekua

136ibilgailu 1

230ibilgailu 2+

Taula osoa: etxebizitzak, 2023

	Kopurua	%
Etxebizitza multzoa
Egoitza nagusia	380	% 84,8
Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa	24	% 5,4
Hutsik	44	% 9,8
Etxe mota
Etxeak	437	% 97,5
Apartamentuak	11	% 2,5
Gela kopurua (egoitza nagusiak)
1 gela	4	% 1,1
2 gela	10	% 2,6
3 gela	35	% 9,2
4 gela	116	% 30,5
5 gela edo gehiago	215	% 56,6
Eraikuntza garaia (egoitza nagusiak)
1919 aurretik	71	% 18,7
1919-1945	45	% 11,8
1946-1970	31	% 8,2
1971-1990	63	% 16,6
1991-2005	88	% 23,2
2006-2020	74	% 19,5
Jabetza egoera (egoitza nagusiak)
Jabeak	330	% 86,8
Alokairuan	43	% 11,3
HLM	3	% 0,8
Doan lagata	7	% 1,8
Berogailu mota (egoitza nagusiak)
Gas sarea	171	% 45,0
Fuel-olioa	21	% 5,5
Elektrizitatea	106	% 27,9
Gas botila	2	% 0,5
Bestelakoak	80	% 21,1
Aparkalekua eta ibilgailuak (egoitza nagusiak)
Aparkalekua	284	% 74,7
Ibilgailu bat	136	% 35,8
Bi ibilgailu edo gehiago	230	% 60,5
Iturria: INSEE, RP2023.

Ekonomia

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 646 biztanleetatik 462 aktibo ziren (% 71,5), horietako 430 lanean (% 66,6) eta 32 langabezian (aktiboen % 6,9).

64615-64 urteko biztanle

% 71,5aktibo

% 66,6lanean

% 6,9langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 27,0

25-54 urte% 87,1

55-64 urte% 54,8

Gizonak% 71,3

Emakumeak% 71,5

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 14,3

BEPC, brebeta% 11,8

CAP-BEP% 10,9

Batxilergoa% 9,3

Goi-mailako +2% 5,7

Goi-mailako +3/4% 0,0

Goi-mailako +5% 3,2

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 6,9). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

184 ez-aktibotik 68 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 37,0), 38 erretiraturik zeuden (% 20,7) eta 78 bestelako ez-aktibo ziren (% 42,4).

Ez-aktiboak

% 37

% 21

% 42

Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria<ref group="oh">Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.</ref>

% 13

% 37

% 22

% 14

NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 217 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 430 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.<ref group="oh">Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.</ref>

217enplegu udalerrian

% 87,1soldatapeko

% 13,4ez-soldatapeko

NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 27.170 eurokoa zen.

27.170 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 26.040 €

Departamenduarekiko konparaketa xehea

Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua)

18 urtez azpiko% 21,0

18-29 urte% 21,2

30-39 urte% 14,2

40-49 urte% 14,2

50-64 urte% 12,3

65-74 urte% 9,0

75 urte eta gehiago% 8,5

Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua)

Jabeak% 6,3

Errentariak% 31,2

Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua)

INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga).

Jarduera-errenta% 68,7

Pentsio/erretiroak% 30,0

Ondarea, bestelakoak% 11,9

Gizarte-prestazioak% 4,7

Zuzeneko zergak−% 15,3

Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 61,8, ez-soldatapekoen errenta % 4,8, langabezia-sariak % 2,0.

Ekonomia jarduerak

2007an zeuden 19 komertzioetatik, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 4 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 2 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 4 zerbitzu enpresak ziren, 2 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.^[4]

2009an zeuden norbanakoentzako 5 zerbitzu publikoetatik, 3 igeltseroak ziren, 1 ile apaindegia eta 1 jatetxe.^[5]

2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra 120 m² baino gutxiagoko denda bat zen.^[6]

2000. urtean Saint-Sandoux udalerrian 13 nekazaritza-ustiategi zeuden, 420 hektarea erabiltzen.^[7]