Salles-Curan

Biztanleria-piramidea 2022; Guztira: 552 gizon, 493 emakume
	Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta.

Salles-Curan
	Frantziako udalerria
	Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe	Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboa	metropolitar Frantzia
Eskualdea	Okzitania
Departamendua	Aveyron
Barruti	Millauko barrutia
Kantonamendu	canton of Salles-Curan
Izen ofiziala	Salles-Curan
Posta kodea	12410
Geografia
Koordenatuak	44°10′57″N 2°47′14″E / 44.1825°N 2.7872°E
Azalera	93,9 km²
Altitudea	547 m, 1.084 m eta 894 m
Mugakideak	Alrance, Arvieu, Ayssènes, Canet-de-Salars, Castelnau-Pégayrols, Montjaux, Prades-Salars, Viala-du-Tarn, Villefranche-de-Panat eta Curan
Demografia
Biztanleria	1.043 (2023ko urtarrilaren 1a)
Dentsitatea	11 bizt/km²
	salles-curan.fr

Salles-Curan (frantsesez eta ofizialki: Salles-Curan) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Aveyron departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 1.043 biztanle zituen 93,9 km²-ko azaleran.

Geografia

Udalerri mugakideak

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Alrance, Arvieu, Ayssènes, Canet-de-Salars, Castelnau-Pégayrols, Montjaux, Prades-Salars, Viala-du-Tarn, Villefranche-de-Panat eta Curan.

Mapa — Salles-Curan eta ondoko udalerrien arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Salles-Curan

Curan (5,6 km)

Canet-de-Salars (6,4 km)

Prades-Salars (9,0 km)

Alrance (10,1 km)

Arvieu (10,2 km)

Pont-de-Salars (11,7 km)

Klima

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du<ref name="Joly">{{erreferentzia | izena1 = Daniel | abizena1 = Joly | izena2 = Thierry | abizena2 = Brossard | izena3 = Hervé | abizena3 = Cardot | izena4 = Jean | abizena4 = Cavailhes | izena5 = Mohamed | abizena5 = Hilal | izena6 = Pierre | abizena6 = Wavresky | izenburua = Les types de climats en France, une construction spatiale | aldizkaria = Cybergéo : revue européenne de géographie | zenbakia = 501 | data = 2010-06-18 | doi = 10.4000/cybergeo.23155 | hizkuntza = fr }}</ref>. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe<ref name="Dubreuil2022">{{erreferentzia | izena1 = Vincent | abizena1 = Dubreuil | izenburua = Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen | aldizkaria = La Météorologie | zenbakia = 116 | data = 2022-02 | doi = 10.37053/lameteorologie-2022-0012 | hizkuntza = fr }}</ref>. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Massif Centraleko hego-ekialdeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 1000-1500 mm artekoa, gutxiena udan, gehiena udazkenean)<ref name="MFTipologia">{{erreferentzia | izenburua = Le climat en France hexagonale et Corse | url = https://meteofrance.com/comprendre-climat/france/le-climat-en-france-metropolitaine | webgunea = meteofrance.com | hizkuntza = fr }}</ref>. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago<ref name="RE2020">{{erreferentzia | izenburua = Réglementation environnementale RE2020 | url = https://www.ecologie.gouv.fr/politiques-publiques/reglementation-environnementale-re2020 | webgunea = ecologie.gouv.fr | data = 2020-11-18 | hizkuntza = fr }}</ref>.

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 9,3 °C-koa da, 5,7 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1019 mm-koa da, urtarrilean 11,3 euri-egun eta uztailean 6,3 egun izanik<ref name="Joly" />. 1991-2020 aldirako, udalerrian bertan dagoen Météo-France estazioan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 9,6 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1085 mm-koa delarik<ref name="FICHECLIM12253001">{{erreferentzia | izenburua = Station Météo-France « Salles Curan », fiche climatologique | url = https://object.files.data.gouv.fr/meteofrance/data/synchro_ftp/REF_STATION/FICHECLIM_12253001.pdf | webgunea = data.gouv.fr | hizkuntza = fr }}</ref>. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 36,5 °C-koa da, 1983ko uztailaren 30an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -22,2 °C-koa da, 1956ko otsailaren 11an lortua<ref group="oh">Estazioko erregistroak 1951ko urtarrilaren 1an eta 2025ko urriaren 2an artekoak dira.</ref><ref name="FICHECLIM12253001" />.

Demografia

Biztanleria

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:^[1]

Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Hazkunde begetatiboa

Urtea	2008	2009	2010	2011	2012	2013	2014	2015	2016	2017	2018	2019	2020	2021	2022	2023	2024	2025
Hazkunde begetatiboa	−10	−4	−3	−5	−1	0	−7	−6	−17	−2	−16	−3	−14	−10	−2	−4	−1	−7
Jaiotzak	8	7	6	12	10	8	8	8	4	9	5	7	6	5	8	6	8	3
Heriotzak	18	11	9	17	11	8	15	14	21	11	21	10	20	15	10	10	9	10

Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak INSEE erakundeak eskaintzen ditu^[3] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Familiak eta etxeguneak

2023 erroldaren arabera, Salles-Curan udalerrian 1.055 biztanle zeuden eta 528 elkarbizitza unitate<ref group="oh">INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.</ref>, hau da, 2,00 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 39,0), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).<ref name="menages">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/9006073?sommaire=9006187%7Cizenburua=Couples-Familles-Ménages en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

1.055biztanle

528elkarbizitza-unitate

2,00lagun elkarbizitza-unitateko

311familia

Udalerria

% 17

% 31

% 10

% 39

Metropolitar Frantzia

% 24

% 26

% 10

% 39

Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 311 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (166). Guraso bakarreko 55 familietatik 40etan ama zen guraso bakarra. 206 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 30k seme-alaba bakarra zuten etxean, 50k bi, eta 25k hiru edo gehiago.<ref name="menages" />

166

90

55

Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean206

Seme-alaba bat30

Bi seme-alaba50

Hiru seme-alaba25

Lau edo gehiago0

15 urte edo gehiago zituzten 919 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 11,4 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 50,4. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 75,1).<ref name="menages" />

Bakarrik bizi da

15-24% 11

25-39% 17

40-54% 15

55-64% 21

65-79% 24

80 +% 50

Bikotean bizi da

15-24% 15

25-39% 72

40-54% 75

55-64% 74

65-79% 70

80 +% 41

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 48,0 ezkonduta zegoen, eta beste % 15,5 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,1 izatezko bikotean eta % 5,3 PACS bidez lotuta). % 22,6 ezkongabeak ziren, % 9,6 alargunak eta % 4,4 dibortziatuak.<ref name="menages" />

Ezkonduta% 48,0

Ezkongabea% 22,6

Izatezko bikotean% 10,1

Alarguna% 9,6

PACS bidez lotuta% 5,3

Dibortziatuta% 4,4

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 42,8), nekazariak (% 15,2), eskulangileak (% 13,3), enplegatuak (% 10,4). Talde nagusia (erretiratuak, % 42,8) Aveyron departamenduko batez bestekoaren (% 37,5) gainetik dago. 80 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 15,2).<ref name="menages" />

Udalerria

% 15

% 10

% 13

% 43

Aveyron

% 13

% 14

% 13

% 38

Metropolitar Frantzia

% 13

% 16

% 15

% 14

% 30

NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023

	Kopurua	%
Elkarbizitza-unitateak
Seme-alabekin bizi ziren bikoteak	90	% 17,0
Etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak	166	% 31,4
Guraso bakarrekoak	55	% 10,4
Kide bakarrekoak	206	% 39,0
Bestelakoak	10	% 1,9
Familiak
Seme-alabarik gabeko bikoteak	166	% 53,4
Seme-alabadun bikoteak	90	% 28,9
Guraso bakarrekoak	55	% 17,7
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean	206	% 66,2
Seme-alaba bat	30	% 9,6
Bi seme-alaba	50	% 16,1
Hiru seme-alaba	25	% 8,0
Lau seme-alaba edo gehiago	0	% 0,0
Egoera zibila (15 urte edo gehiago)
Ezkonduta	441	% 48,0
Izatezko bikotean	93	% 10,1
PACS bidez lotuta	49	% 5,3
Ezkongabea	208	% 22,6
Alarguna	88	% 9,6
Dibortziatuta	40	% 4,4
Erreferentziazko pertsonaren lanbidea
Nekazariak	80	% 15,2
Artisau, merkatari eta enpresa-buruak	35	% 6,6
Goi-mailako langileak	15	% 2,8
Erdi-mailako lanbideak	40	% 7,6
Enplegatuak	55	% 10,4
Eskulangileak	70	% 13,3
Erretiratuak	226	% 42,8
Bestelakoak	5	% 0,9
Iturria: INSEE, RP2023.

Etxebizitza

2023 erroldaren arabera, udalerrian 1.037 etxebizitza zeuden. Horietatik 529 egoitza nagusi ziren, 444 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 64 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (825), eta apartamentuak gutxi ziren (209). Egoitza nagusietatik 424 beren jabearen bizilekuak ziren, 87 alokairuan zeuden, 17 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 18 doan lagata.<ref name="etxebizitzak">{{erreferentzia|url=https://www.insee.fr/fr/statistiques/8997194%7Cizenburua=Logement en 2023|lana=Recensement de la population|argitaletxea=INSEE|hizkuntza=fr|urtea=2023}}</ref>

1.037etxebizitza

529egoitza nagusi

825etxe

209apartamentu

Etxebizitza multzoa

529

444

Egoitza nagusia (529)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (444)Hutsik (64)

Etxe mota

825

209

Etxea (825)Apartamentua (209)

Jabetza egoera

424

87

Jabeak (424)Alokairuan (87)HLM (17)Doan lagata (18)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (163).<ref name="etxebizitzak" />

Eraikuntza garaia

1919 aurretik70

1919-194555

1946-197096

1971-1990163

1991-200588

2006-202054

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (268). 190 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 407 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 243 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 229tan bi edo gehiago.<ref name="etxebizitzak" />

Gela kopurua

1 gela6

2 gela39

3 gela92

4 gela124

5 gela edo gehiago268

Berogailu mota

166

158

190

Gas sarea (3)Fuel-olioa (166)Elektrizitatea (158)Gas botila (12)Bestelakoak (190)

Aparkalekua eta ibilgailuak

407aparkalekua

243ibilgailu 1

229ibilgailu 2+

Taula osoa: etxebizitzak, 2023

	Kopurua	%
Etxebizitza multzoa
Egoitza nagusia	529	% 51,0
Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa	444	% 42,8
Hutsik	64	% 6,2
Etxe mota
Etxeak	825	% 79,6
Apartamentuak	209	% 20,2
Gela kopurua (egoitza nagusiak)
1 gela	6	% 1,1
2 gela	39	% 7,4
3 gela	92	% 17,4
4 gela	124	% 23,4
5 gela edo gehiago	268	% 50,7
Eraikuntza garaia (egoitza nagusiak)
1919 aurretik	70	% 13,2
1919-1945	55	% 10,4
1946-1970	96	% 18,1
1971-1990	163	% 30,8
1991-2005	88	% 16,6
2006-2020	54	% 10,2
Jabetza egoera (egoitza nagusiak)
Jabeak	424	% 80,2
Alokairuan	87	% 16,4
HLM	17	% 3,2
Doan lagata	18	% 3,4
Berogailu mota (egoitza nagusiak)
Gas sarea	3	% 0,6
Fuel-olioa	166	% 31,4
Elektrizitatea	158	% 29,9
Gas botila	12	% 2,3
Bestelakoak	190	% 35,9
Aparkalekua eta ibilgailuak (egoitza nagusiak)
Aparkalekua	407	% 76,9
Ibilgailu bat	243	% 45,9
Bi ibilgailu edo gehiago	229	% 43,3
Iturria: INSEE, RP2023.

Ekonomia

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 546 biztanleetatik 414 aktibo ziren (% 75,8), horietako 382 lanean (% 70,0) eta 32 langabezian (aktiboen % 7,7).

54615-64 urteko biztanle

% 75,8aktibo

% 70,0lanean

% 7,7langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 60,2

25-54 urte% 94,5

55-64 urte% 51,2

Gizonak% 78,5

Emakumeak% 72,9

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 20,0

BEPC, brebeta% 8,3

CAP-BEP% 6,7

Batxilergoa% 7,8

Goi-mailako +2% 8,7

Goi-mailako +3/4% 4,1

Goi-mailako +5% 3,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 7,7). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

132 ez-aktibotik 34 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 25,8), 64 erretiraturik zeuden (% 48,5) eta 34 bestelako ez-aktibo ziren (% 25,8).

Ez-aktiboak

% 26

% 48

% 26

Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria<ref group="oh">Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.</ref>

% 26

% 12

% 14

% 20

% 22

NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 384 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 382 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.<ref group="oh">Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.</ref>

384enplegu udalerrian

% 58,3soldatapeko

% 41,7ez-soldatapeko

NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.430 eurokoa zen.

24.430 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 24.780 €

Departamenduarekiko konparaketa xehea

Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua)

18 urtez azpiko% 19,4

18-29 urte% 18,2

30-39 urte% 14,8

40-49 urte% 15,2

50-64 urte% 13,3

65-74 urte% 10,3

75 urte eta gehiago% 10,8

Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua)

Jabeak% 8,3

Errentariak% 28,3

Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua)

INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zuzeneko zergak (batez ere errentaren gaineko zerga).

Jarduera-errenta% 60,6

Pentsio/erretiroak% 34,5

Ondarea, bestelakoak% 13,6

Gizarte-prestazioak% 4,7

Zuzeneko zergak−% 13,4

Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 51,1, ez-soldatapekoen errenta % 7,5, langabezia-sariak % 1,9.

Ekonomia jarduerak

2007an zeuden 119 komertzioetatik, 5 erauzte enpresak ziren, 5 janari enpresak ziren, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 14 eraikuntza enpresak ziren, 22 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 8 garraio enpresak ziren, 21 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 9 higiezinen enpresak ziren, 9 zerbitzu enpresak ziren, 15 administrazio publikoko enpresak ziren eta 5 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.^[4]

2009an zeuden norbanakoentzako 31 zerbitzu publikoetatik, 1 jendarmeria zen, 1 posta bulegoa, 1 banku bulegoa, 5 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 3 igeltseroak, 1 margolaria, 5 zurginak, 1 iturgina, 2 argiketariak, 3 ile apaindegiak, 2 albaitariak, 4 jatetxeak, 1 higiezinen agentzia eta 1 tintoreria.^[5]

2009an zeuden 8 establezimendu komertzialetatik, 2 120 m² baino gehiagoko dendak, 1 120 m² baino gutxiagoko denda zen, 2 okindegiak, 1 arropa denda zen, 1 kirol-denda zen eta 1 lore-denda zen.^[6]

2000. urtean Salles-Curan udalerrian 92 nekazaritza-ustiategi zeuden, 6.557 hektarea erabiltzen.^[7]