Fonema
On fonema ła xe na unità lenguìstega dotada de vałor distintivo, o sia na unità che ła połe prodùxare variasion de signifegà se canbiada co un altra unità: par exénpio, ła difarensa de signifegà intrà el vèneto teto e leto el xe el rexultà del scànbio intrà el fonema /t/ e el fonema /d/. Al contràrio, tute łe reałixasion de ła ere, conprendindo anca ła "ere fransexa" ([ʁ], fregadiva uvułare sonora), łe concore in vèneto a portar el isteso signifegà, o sia /r/ (de conseguensa se połe dir che no ghe xe difarensa de signifegà intrà [ʁoma] e [roma]). [ʁ] e [r] i xe foni e presixamente ałòfoni del fonema /r/. El fonema el xe, de consevensa, na astrasion mentałe, che ła categorixa sìngułe reałixasion artegołatòrie (i foni) segondo un ùnxoło signifegà.
Inte łe łéngue co albateti fonemàteghi, o sia chei alfabeti co corispondensa grafema-fonema, łe létare de l'alfabeto łe xe na trascrision gràfega de soni (ciamai foni). No ghe xe senpre na corispondensa unìvoga intrà foni e grafemi (le létare), ła łéngua inglexe ła xe un òtimo exénpio. Anca in vèneto, andove che pararia ghe sìpia un alfabeto che el raprexenta co ogni létara un sono de ła łéngua parlada, el xe caraterixà da convension del tuto arbitràrie: el grafema <gni> no el ga da vegner lexesto cofà na sèrie de trè soni, parché se trata de un digrama che el corisponde a ła naxałe pałatałe.
Segondo el struturałismo i fonemi i raprexenta łe "unità mìneme de segonda artegołasion", o sia łe unità lenguìsteghe pì picenine e sensa signifegà pròpio, ma che conbinae łe połe prodùxar unità che òhe ga signifegà e funsion gramategałe pròpia, dite monemi o "unità de prima artegołasion"[1][2]. Se ciapemo, par exénpio, ła paroła vèneta parla, ła prima artegołasion ła vede i ełeminti parl e a. A sto liveło i njien conbinai signifegai. A liveło de segonda artegołasion i vien conbinai soni: łe unità de ła istesa paroła i xe de conseguensa /p/, /a/, /r/, /l/ e /a/[3].
La disiplina che ła indivìdua e ła stùdia i fonemi ła se ciama fonołoxia[4]. I fonemi łe xe unità astrate: ste unità łe ga cofà reałixasion i foni.
Notasion
- ↑ Nespor, op. cit., p. 44 .
- ↑ Marchese, op. cit., ad vocem.
- ↑ Panebianco, cit., p. 17.
- ↑ Simone, op. cit., p. 93 .
Altri projeti
Wikimedia Commons el detien imàjini o altri file so fonema
el detien schemi gràfeghi so
Linganbi foresti
- (EN) phonemeEnçiclopedia Britannica, Encyclopædia Britannica, Inc.
| Controło de autorità | GND (DE) 4045828-3 · NDL (EN, JA) 00577110 |
|---|
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
