Josefa Estruch Pons
| Josefa Estruch Pons | |
|---|---|
| Bizitza | |
| Jaiotza | Copons, 1920ko abenduaren 20a |
| Herrialdea |  Katalunia |
| Heriotza | Paris, 2011ko martxoaren 10a (90 urte) |
| Jarduerak | |
| Jarduerak | erresistentziako borrokalaria, anarkista eta sindikalista |
| Kidetza | Mujeres Libres Lanaren Konfederazio Nazionala |
| Ideologia | feminismoa |
Josefa Estruch Pons, Pepita Estruch edo Pepita Carnicer izenez ezagunagoa (Copons, Katalunia, 1920 - Paris, 2011) kataluniar militante anarkista, sindikalista, frantziar erresistentzian parte hartu zuen alemaniarren okupazioan, eta Mujeres Libres (Emakume Askeak) erakunde anarko feministako aktibista izan zen.[1]
Bizitza
1920ko abenduaren 20an jaio zen Coponsen, Kataluniako Noya eskualdeko herri batean. Antonia Pons eta Francesc Estruchen alaba zen. Bere neba arrebak Francesc Xavier, Beatriz eta Josep ziren. Pepita eta bere ama Copons-eko kotoizko ehunen fabrikan hasi ziren lanean, eta CNTko enpresa batzordeko kide izan ziren.[2][3]
Errepublikanoen atzera-egite garaian, 1939ko urtarrilean Bartzelona erori ondoren, Espainiako Gerra Zibilaren azken asteetan, Ekialdeko Pirinioetako muga zeharkatu zuen bere familia osoarekin erbestera bidean.[4][5]
Antonio Ariasen kidea izan zen, eta 1942an Alemaniara deportatu zutenean eta desagertu zenean hautsi zen lotura hori. Geroago, Antonio Carnicer Marínen bikotekide bihurtu zen —hortik datorkio izena—. armada frankistan sarjentu izan zena, eta 1937an errepublikaren eremura pasatu zen. 1946an biak Chartresen bizi ziren, giro anarkosindikalistei oso lotuta. Frantziako Erresistentzian parte hartu zuten elkarrekin eta gero, 1949an, Parisko eskualdera joan ziren. Antonio 1958an hil zen, motozikleta istripu batean. Handik denbora batera, Pepita Rafael Mari de Diosekin elkartu zen, azken hau 2008an hil zen.[6]
Pepita 2011ko martxoaren 10ean hil zen Parisko[5] Pitié Salpêtrière ospitalean.
Ibilbidea
Testuinguru historiko soziala
II. Errepublikaren aldarrikapenarekin, emakume asko bizitza politikoan parte hartzen hasi ziren eta alderdietan eta sindikatuetan afiliatu ziren. Emakumeak komunismoaren edo sozialismoaren lerroetan ere antolatzen ziren arren, anarkismoan eman zen emakumeen auziari buruzko garapen teoriko aurreratuagoa. Emakume anarkistek interes berezia jartzen zuten emakumeen autonomia ekonomikoa, lanerako eta soldata-berdintasunerako eskubidea eta goi-mailako hezkuntzarako sarbide askea lortzeko. Heziketa sexuala sustatu eta familia eredu tradizionala zalantzan jartzeaz gain, erabakitzeko eskubidea aitortzearen alde borrokatzen zuten. 1936ko uztailaren 18ko altxamendu militarraren aurkako erresistentziak hazteko eta beren idealen alde borrokatzen jarraitzeko aukera eman zien.[7]
Gerra zibila
Espainiako gerra zibilean, 1937an, Riudarenaseko Gazteria Libertarioen liburuzaina izan zen Pepita. Mujeres Libres (Emakume Askeak) talde anarko feministako aktibista izan zen, eta emakume langileen emantzipazioaren alde lan egin zuen. Erakundeak hogei mila emakume baino gehiago biltzen zituen tokiko dozenaka elkartetan, eta Mugimendu Libertarioko kide izan zen Lanaren Konfederazio Nazionalarekin (CNT), Federazio Anarkista Iberikoarekin (FAI) eta Gazteria Libertarioekin batera. Espainiako beste emakume-erakunde batzuekin, haietako asko gero erbesteratuak, gerrako urteak kausa errepublikanoaren aldeko mitinak eta bestelako propaganda-ekitaldiak antolatzen eta haietan parte hartzen eman zituzten. Taldean Sara Berenguer Laosaren oso laguna izan zen. Emakume askeek desagertu egin behar izan zuten Espainiako Gerra Zibila amaitutakoan.[8][9]
Erbestea
Frantzian erbesteratuta eta alemaniarren okupazioaren garaian, 1942 eta 1944 artean nazien aurkako erresistentzian parte hartu zuen Chartres inguruan (Eure-et-Loir, Centre-Val de Loire).[4][10]
| « | Muga igaro genuenontzat, gerra amaitu zela iruditu zitzaigun, gerra nolabait bai, baina beste bat hasi zen, beste itxura batekin. Lur iberikoan, 1939ko apirilera arte jarraitu zuen. Gero gerra lizun eta sekretua izan zen, garaileak garaituaren gainean egindako inposaketa basatia, eta Espainia gorpuz eta odolez josia. Izua sartu zen herriaren bihotzean, maiteena kentzen zietenen artean: gurasoak, seme-alabak, lagunak, anai-arrebak, lagunik onena. Hasiera batean, istorioa ez du idazten bizi duenak. | » |
| Josefa Estruch (2004) | ||
Bigarren Mundu Gerra amaituta, Parisen bizi izan zen, Port-Royaleko Bulebarrean. "Mujeres Libres" erakundea 1963an Parisen birsortu zenean, bere diruzaina izan zen eta "Espainiako Emakume Libreen Federazioko Bozeramailea erbestean" izeneko bere aldizkari hirueledunaren (gaztelania, frantsesa eta ingelesa) erredakzioan parte hartu zuen. Lehen alea Londresen datatuta dago, 1964ko azaroan, eta 1976ra arte argitaratu zen. Honetaz gain, honako hauek osatzen zuten erredakzioa: Suceso Portales, Gracia Ventura, Hortensia Martí, Juanita Nadal eta Luz Continente. Pepitak, gainera, Boulevard Port Royal-eko bere etxetik (Paris, 23) egiten zituen eskariak.[9][11][12][8]
1999an "Mujeres libres. Luchadoras libertarias", liburua argitaratzen lagundu zuen. Anselmo Lorenzo Fundazioak Madrilen argitaratua.[5]
2009an, hil baino bi urte lehenago, Valentí Figueresen "Vivir de pie", Cipriano Merari buruzko dokumentalean parte hartu zuen.[13][1][5]
Erreferentziak
- ↑ a b «estruch» www.estelnegre.org.
- ↑ «ESTRUCH PONS, Josefa « Pepita » [épouse CARNICER - [Dictionnaire international des militants anarchistes]»] militants-anarchistes.info.
- ↑ «Pepita Estruch» Butlletí informatiu i d’opinió Vila de Copons. Gener de 2012, número 33 2012.
- ↑ a b Berenguer, Sara. (2004). «Testimonio de Pepita Estruch Pons, en el verano de 1985, en Montady» Entre el sol y la tormenta. Treinta y dos meses de guerra (1936-1939) (L'Eixam Edicions, S.L.).
- ↑ a b c d «Pepita Estruch fotografiada per Elisenda Mercadal Segura (2003) 🏴» www.anarquia.cat.
- ↑ «Anarquismo: Pepita Estruch» Anarquismo.
- ↑ «Mujeres libres: un precedente de feminismo combativo - Coordinadora Feminista» Coordinadora Feminista - Federación Estatal de Organizaciones Feministas.
- ↑ a b Obrera, Alacant. (2012-03-06). DESEMBRE. .
- ↑ a b «Mujeres Libres: referente histórico del anarcofeminismo» www.elsaltodiario.com 2018-10-07.
- ↑ «La participación de las libertarias españolas en la Resistencia francesa» www.elsaltodiario.com 2023-03-29.
- ↑ Jornadas 80 Aniversario de la Federación Nacional de Mujeres Libres. Madrid: Secretariado Permanente del Comité Confederal de la Confederación General del Trabajo (CGT).
- ↑ Anarquistes, Publicacions. (2025-08-26). «Mujeres Libres de España en el Exilio» Publicacions Anarquistes.
- ↑ «Vivir de pie - Las guerras de Cipriano Mera - www.vivirdepie.net» vivirdepie.net.
Kanpo estekak
| Autoritate kontrola |
|
|---|
Datuak: Q114767369
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
