Lilavati
Lilavati (sanskritoz: |लीलावती, Līlāvatī) Bhaskara II.a indiar matematikariak idatzitako matematika tratatu bat da. Lilavati Bhaskara II.aren Siddhanta Shiromani (Sanskritotik "Tratatuen koroa") lan nagusiaren lehenengo liburukia da. Lan horren beste liburukiak Bijaganita, Grahaganita eta Goladhyaya dira.
Izena
Aritmetikako Liburu hau Bhaskara II.ak bere alabarentzat Lilavati idatzi omen zuen. Historia dioenez, Lilavati jaio zenean, aitak neskaren horoskopoa kontsultatu zuen, eta horrek ezkongabe hilko zela zioen. Hala ere, Bhaskarak, patuari aurre egin nahian, senar bat bilatu zuen alabarentzat eta klepsidra edo ur-erloju bat prestatu zuen ezkontzako ordu zehatza adieraz dezan. Baina Lilavati, irrikan, klepsidrari gainetik begiratu nahi izan zion eta, konturatu gabe, soinekoko perla bat erori zitzaion barrura. Erloju butxaturik geratu zen eta ezin izan zuen ezkontzako ordua jo. Senargaiak, astronomoek ikaratuta, ihes egin zuen.
Bhaskarak patua onartu zuen baina, alaba kontsolatzeko, haren izena daraman liburu bat idatzi zuen, neskaren eta beraren izenaren oroigarri izan zedin betiko.
Lilavati hitzak berez nire neska polita esan nahi du (sanskritotik, Līlā = polita, -vatī = nire neska).
Edukiak
Liburuak hamahiru kapitulu ditu, gehien bat definizioak, aritmetika terminoak, interesen kalkulua, progresio aritmetikoak eta geometrikoak, geometria laua, solidoen geometria, gnomonen itzala, kuttaka - ekuazio zehaztugabeak ebazteko metodo bat - eta konbinazioak.
Lilavati liburuan modu bitxi batean planteatzen dira aritmetika eta geometriako hainbat problema. hona adibide bat:
Bihotzeko Lilavati polit horrek, zuk, paumak bezain begi eztiak dituzun horrek, esan iezadazu zein diren 135 eta 12 biderkatzean ateratzen diren zenbakiak. Biderketan iaioa bazara, osorik zein parteka, zatiketa bidez edo zifren banaketaz, esan, neskato zoriontsu, zein da biderkaduraren zatidura bider biderkatzaile bera?
Kanpo estekak
- Bhaskara charyaren Lilavati- Jatorrizko liburua ingelesera itzulita
- Bhaskaracharya's Lilavathi[Betiko hautsitako esteka] - Liburuaren berrikustea
- Bhaskara
- Khagol Mandal
Content Disclaimer
Informasi ini disarikan dari Wikipedia dan disajikan kembali untuk tujuan edukasi. Konten tersedia di bawah lisensi CC BY-SA 3.0. Kami tidak bertanggung jawab atas ketidakakuratan data yang bersumber dari kontribusi publik tersebut.
- The information displayed on this website is sourced in part or in whole from Wikipedia and has been adapted for the purpose of restating it. We strive to provide accurate and relevant information, however:
- There is no guarantee of absolute accuracy. Wikipedia is an open, collaborative project that can be edited by anyone, so information is subject to change.
- It is not intended to constitute professional advice. The content displayed is for informational and educational purposes only. For important decisions (e.g., medical, legal, or financial), please consult a professional.
- Content copyright. Wikipedia is licensed under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License (CC BY-SA). This means that content may be reused with appropriate attribution and shared under a similar license.
- Responsible use. Any risk arising from the use of information from this website is entirely the responsibility of the user.
