14 de zugno

El 14 de zugno el ze el 165° dì dal scumìsio de l'ano drio del całendàrio gregorian e el 166° inte i ani bizesti. Par rivar al cao de l'ano ghe vołe oncora 200 dì.

• 370 – San Baziłio Magno el vien ordenà véscovo de Cesarea in Cappadocia
• 877 – Carlo el Calvo promulga el Capitołare de Quierzy che l'introduze ereditarietà dei incarghi feudałi
• 1275 – Valdemaro I de Svèsia el vien sconfizesto inte el ndar de ła bataja de Hova e el regno pasa in man de so fradeło Magnus III de Svèsia
• 1381 – Re Ricardo II d'Inghiltera el se cata col cao de ła Revolta dei contadini
• 1645 – Guera siviłe ingleze: bataja de Naseby
• 1658 – Guera franco e anglo spagnoła: bataja de łe Dune. Vitòria franseza del Grand Turenne sui spagnołi de Don Joani d'Austria e de Luizi II de Borbon Prìnsipe de Condé
• 1751 – Papa Benedito XIV pùblega ła létara ensìclega A Quo Primum, sui divieti ai ebrei in tera de Polònia
• 1761 – Papa Clemente XIII pùblega ła létara ensìclega In Dominico Agro, so ła nesesità de l'insegnar ła dotrina cristiana, sul dòparo del catechismo e sol pareciar i preponesti par sto insegnamento
• 1775 – El vien fondà l'ezèrsito dei Stati Unii
• 1777 – La Stars and Stripes ła vien adotada dal Congreso cofà bandiera dei Stati Unii
• 1789 – I soravivesti al mutinamento de ła HMS Bounty i riva a Timor dopo 6701 km (3618 mìlie nàuteghe) de trata.
• 1800 – Marengo: łe trupe de Napołeon łe sconfize i austrìaghi comandai dal zenerałe Michael von Melas
• 1807 – La Grand Armée de Napołeon ła dèzema i rusi inte ła bataja de Friedland
• 1822 – Charles Babbage el propone ła machina difarensiałe
• 1823 – El Guatemała el se separa dal Mèsego
• 1830 – Col desbarco de 34.000 soldai drio ła costa arente del viłajo de Sidi Ferruch, ła scumìsia l'ocupasion franseza de l'Alzeria franseza.
• 1834 – Isaac Fischer, Jr. el breveta ła carta vetrada
• 1841 – El primo parlamento del Cànada el se reunise a Kingston
• 1846 – Fondasion de ła Repùblega de ła California
• 1863 – Guera de secesion americana: bataja de Second Winchester
• 1872 – In Cànada i vien ligałizai i sindacai
• 1881 – John McTamany, Jr. el breveta l'autopian
• 1900 – La Repùblega de łe Hawaii devien un Teritòrio dei Stati Unii d'Amèrica
• 1919 – Alcock e Brown i parte da St. John's (Terranova) par el primo voło transatlàntego sensa scało
• 1923 – Warren G. Harding el devien el primo presidente dei Stati Unii d'Amèrica a doparare ła ràdio
• 1934 – Benito Mussolini e Adolf Hitler i se cata par ła prima volta
• 1938 – Dorothy Lathrop vinse ła prima Medaja Caldecott
• 1940 – Seconda guera mondiałe:
  • I todeschi i entra in Parize.
  • I todeschi i verze el canpo de consentramento de Auschwitz
• 1941 – Deportasion de masa ordenae da łe autorità de l'Union Soviètega łe vien fazeste in Estònia, Letònia e Lituània
• 1949 – Formà el Stato del Vietnam
• 1952 – I taca i lavori de costrusion del primo sotomarin nucleare, USS Nautilus (SSN-571)
• 1966 – El Vategan l'anunsa l'abołision de l'Index librorum prohibitorum
• 1971 – El vien verzesto el primo Hard Rock Cafe a Londra.
• 1982 – Fine de ła guera intrà Regno Unio e Arzentina so łe Ìzołe Falkland/Malvine (Guera de łe Falkland)
• 1985
  • Lusenburgo: firma dei Acordi de Schengen.
  • El voło TWA 847 el vien dirotà dai Hezbollah.
• 2004 – El Regno Gay e Lesbo de łe Ìzołe del Mar dei Corałi el declara uniłateralmente l'indipendensa da l'Austràlia.

• 1928:
  • Che Guevara
• 1959:
  • Sir Oliver Skardy, muxicante vèneto, cantor e fondator dei Pitura Freska.

• Wikimedia Commons el detien imàjini o altri file so 14 de giugno
• Scholia el detien schemi gràfeghi so 14 de zugno